Friday, November 29, 2019

Medicare ဘာလဲ

အေမရိကေရာက္ က်ြန္ေတာ္တို့ၿမန္မာေတြ အလုပ္ကုန္းရုန္းလုပ္ၾကၿပီး အၿငိမ္းစားယူခ်ိန္မွာ နဖူးေတြ့ဒူး  ေတြ့ ရင္ဆိုင္ရတဲ့ ကိစၥၾကီးတခုကေတာ့ Medicare လို့ေခၚတဲ့ သက္ၾကီးအၿငိမ္းစားမ်ားအတြက္ ဗဟို အစိုးရရဲ့ အစီအမံၿဖစ္တဲ့ က်န္းမာေရးေစာင့္ေရွာက္မွုအာမခံ ကိစၥပါဘဲ။ ဒီအစီအမံနဲ့ပါတ္သက္ၿပီး  ေရေရလည္လည္ နားလည္လိုၾကသူေတြ အမ်ားအၿပားေတြ့ရေပမဲ့လည္း၊ ထဲထဲ၀င္၀င္ ေလ့လာသူ  ေတြအလြန္ရွားပါတယ္။ အေမရိကမွာေမြးၿပီး၊ အေမရိကမွာၾကီးၾကသူ အေမရိကန္လူမ်ိဳးစစ္စစ္ေတြ ကိုယ္တိုင္မ်က္ေစ့လည္ၿခင္းမကလည္ရတဲ့ အစီအမံပါ။ သို့ေသာ္လည္း“ပ်ိဳတိုင္းၾကိဳက္ၾကတဲ့ ႏွင္းဆီခိုင္” လို့တင္စားရၿပီး၊ မိမိတို့ရဲ့ သက္ၾကီးပိုင္း ဘ၀ရဲ့ သာယာနာေပ်ာ္ဘြယ္ေနာက္ဆံုး အခ်ိန္ပိုင္းေတြမွာေၾကာင့္ၾကမွုကင္းတဲ့ အရံအတားကိုမၿဖစ္မေနရယူထားၾကဘို့လိုတယ္ဆိုတာကို ေယဘူယ် သိထားၾကတာမို့၊ နားမလည္ၾကတာေတြေနာက္ထားလို့ မ်က္ေစ့မွိတ္ၿပီး၊ ဒီအစီအမံ အာမခံကိုရယူၾကရပါ တယ္။ စာေရးသူကိုယ္တိုင္ (ဆိုင္ရာ U.S. Centers for Medicare & Medicaid – CMS  နဲ့ ဆက္သြယ္မွုရွိသည့္တိုင္) စမ္းတ၀ါး၀ါးဘ၀ကမတက္ေသးေၾကာင္းရိုးသားစြာ၀န္ခံပါရေစ။ သို့ေသာ္လည္း ကိုယ္နဲ့နီးစပ္ရာၿမန္မာမိသားစု၀င္ေတြရဲ့ သက္ၾကီးပိုင္းဘ၀ေတြရဲ့ အားကိုးမွုကင္းမဲ့တဲ့ အၿဖစ္ေတြ ကိုေတြ့မိရလို့၊ ေလ့လာစံုးစမ္းၿပီး၊ ဒီေဆာင္းပါးကို အေၿခခံက်က်ေရးသားထားပါတယ္။
ဒီေဆာင္းပါးေရးခ်ိန္မွာ ႏွစ္ပါတ္လည္စာရင္းသြင္းရခ်ိန္(ဒီဇင္ဘာ ၇-ရက္ေန့) ကုန္ဆံုးေတာ့မွာမို့ အခ်ိန္ရွိခိုက္လံု့လစိုက္ၾကဘို့ ႏွိဳးေဆာ္လိုက္ပါတယ္။

ဘယ္လိုလူေတြစတင္စာရင္းသြင္းႏိုင္ၾကပါသလဲ
မိမိတို့ရဲ့ေမြးေန့မွာ အသက္(၆၅)ႏွစ္ၿပည့္ၾကသူ အလုပ္လုပ္ခဲ့ၾကဘူးသူတိုင္း စာရင္းမသြင္းမေနရ သတ္မွတ္ထားပါတယ္။ ဒါဥပေဒအရပါ။ မိမိတို့အသက္(၆၅)ႏွစ္ၿပည့္ဘို့(၃)လေလာက္ကတည္းကစာ ရင္းသြင္းၾကဘို့ မေမ့သင့္ပါဘူး။ စာရင္းမသြင္းရင္ ကိုယ္စားရင္းသြင္းခ်ိန္မွာ ဒါဏ္ေၾကး (၁၀%)  ေလာက္စေပးရၿပီးႏွစ္စဥ္တိုးသြားႏိုင္တယ္ဆိုတာကိုအထူးသတိၿပဳၾကပါ။ နားမလည္လို့၊ ေမ့သြားလို့ ဆိုတဲ့ဆင္ေခ်က မကယ္ႏိုင္ဘူးဆိုတာကိုသတိၿပဳၾကပါ။ က်ြန္ေတာ္တို့ၿမန္မာေတြထဲ ဒါဏ္ရိုက္ခံရလို့ ရွက္ရွက္နဲ့လူသိမခံရဲသူေတြအမ်ားၾကီးလို့အသိေပးပါရေစ။

တခါမွအလုပ္မလုပ္ဘူးသူေတြေရာ ေလ်ွာက္ထားလို့ရပါသလား
ႏိုင္ငံသား citizens ၿဖစ္ၿပီးဘို့လိုပါတယ္။ ဥပေဒအရ Supplemental Social Security Income (SSI) (သို့မဟုတ္) ခံစားခြင့္ရွိတယ္လို့သတ္မွတ္ၿခင္းခံရသူ အခ်ိဳ့ေသာ Supplemental Social Security Disability Income (SSDI) ရထားၾကသူေတြအလိုအေလ်ာက္ (ေလွ်ာက္ထားဘို့ေတာ့လိုပါတယ္။) ခံစားခြင့္ရွိၾကပါတယ္။ Citizens မၿဖစ္ၾကေသးသူ Green Cardရွိထားသူထဲက SSDI လက္၀ယ္ရွိသူ  ေတြလည္းေလ်ွာက္ထားႏိုင္ၾကပါတယ္။ အခရာက်တဲ့အခ်က္ကေတာ့ SSI (သို့မဟုတ)  SSDI ရွိမရွိ ေပၚအေတာ္ေလးမူတည္ပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ ၿပည္နယ္အလိုက္ကြာၿခားမွုရွိပါတယ္။ Medicaid လက္၀ယ္ရွိ သူ (၀င္ေငြအလြန္နည္းသူ၊  refugees နဲ့ asylees) ေတြကိုေတာ့ ဆိုင္ရာၿပည္နယ္ေတြရဲ့ထိန္းခ်ဳတ္မွုနဲ့ Medicare ကိုMedicaid ကပရီမီယံေၾကးအခ်ိဳ့ (သို့မဟုတ္) ရာႏွုန္းၿပည့္ေပးၿခင္းနည္းနဲ့ ကာယကံရွင္ အတြက္ လစဥ္ပရီမီယံကိုသက္သာေစပါတယ္။

Medicare ရဲ့အစိတ္အပိုင္းေတြ
Part A: ေဆးရံုတင္ကုသမွု(ခြဲစိတ္မွုမ်ိဳးအပါအ၀င္)၊ နာတာရွည္၊ နာမက်န္းမွုေနာက္ဆံုးေစာင့္  ေရွာက္မွု၊ အိမ္တိုင္ရာ ေရာက္ေစာင့္ေရွာက္မွု။
Part B: ဆရာ၀န္၊ အထူးကုအပါအ၀င္ အၿခားကုသမွုမ်ိဳးစံုတို့ရွိရာၿပင္ပလူနာကုေဆးခန္းတြင္စမ္း သပ္ကုသမွု၊ ဓါတ္ခြဲ/ဓါတ္မွန္အပါအ၀င္၊ ကိုယ္ခႏၶာအေထာက္အကူၿပဳကိရိယာတန္ဆာပလာ  ေထာက္ပံ့ၿခင္း၊ ကာကြယ္ေရးဆိုင္ရာကိစၥရပ္မ်ား။
Part C: Part A, B နဲ့ အမ်ားအားၿဖင့္Part Cေတြအားလံုးပါ၀င္ၿပီး၊ Plan (မိမိစိတ္ၾကိဳက္ေရြးရတဲ့) Medicare Advantage ကို “All-in-one”လို့လူသိမ်ားပါတယ္။ အေမရိကႏိုင္ငံသားလူမ်ားစုသံုးၾကတဲ့ အစိတ္အပိုင္းပါ။ ဘာ့ေၾကာင့္လဲဆိုတာကိုေတာ့ ေအာက္မွာရွင္းလင္းေဖၚၿပေပးထားပါတယ္။
Part D: ေဆး၀ါးနဲ့ကာကြယ္ေဆးလို လိုအပ္ခ်က္ေတြကိုလႊမ္းၿခံဳကာကြယ္ေပးထားၿပီး၊ Part C မွာ အမ်ားအားၿဖင့္ အပါတည္းပူးေပါင္းပါ၀င္ေလ့ရွိပါတယ္။
Medicare သက္သက္သာရွိသူေတြအတြက္ သံုးေရာင္ခ်ယ္စကၠဴကတ္ကိုကိုယ္နဲ့တပါတည္းအၿမဲထား ရွိၾကဘို့လိုသလို၊ Medicare Advantage ရွိသူေတြအေနနဲ့ကတ္(၂)မ်ိဳးလံုးအၿမဲကိုယ္နဲ့မကြာရွိၾကဘို့လို ပါတယ္။

အသက္ (၆၅)ႏွစ္ၿပည့္ၿပီးဆက္အလုပ္လုပ္ရင္းအလုပ္ကေပးတဲ့ က်န္းမာေရးအာမခံရွိေနရင္ေရာ
အလုပ္ကေပးတဲ့ Group Health Planကိုဆက္သံုးရပါမယ္။ ဒါေပမဲ့Medicare/Social Security Administrationကို ခံစားခြင့္ ဆိုင္းငံ့ေၾကာင္းေလွ်ာက္ထားၾကဘို့လိုပါတယ္။ ဒီလိုေလ်ွာက္ထား ဘို့ပ်က္ကြက္တဲ့သူေတြအမ်ားၾကီးရွိေနလို့ပါ။

Medicare နဲ့ Medicare Advantage ဘာကြာသလဲ
မူလMedicare (Original Medicare) လို့သိထားၾကတဲ့ အဲ့ဒီအာမခံလက္၀ယ္ရွိၾကသူေတြ ဟာ အေမရိကတစ္ႏိုင္လံုးမွာရွိတဲ့ ဘယ္ေဆးရံုေဆးခန္းမွာမဆိုအကန့္အသတ္မရွိ စစ္ေဆးခံကုသခံခြင့္ရွိ ပါတယ္။ Medicare Advantage ရွိၾကသူေတြကေတာ့မိမိႏွစ္သက္ရာဆရာ၀န္နဲ့plan ကိုၾကိဳတင္သတ္ မွတ္စာရင္းသြင္းဘို့ လိုအပ္ၿပီး၊ ဆိုင္ရာသတ္မွတ္ေဆးရံု/ခန္းဌာနေတြမွာသာ(networkအတြင္းမွာသာ) ကုသခံယူခြင့္ရွိပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ Original Medicare မွာ မ်က္ေစ့စမ္းသပ္တာ၊ သြားက်န္းမာေရး၊ အၾကားအာရံုကုသခြင့္နဲ့ ေဆး၀ါးလိုအပ္ခ်က္ေတြအတြက္ Original Medicare မွာပါ၀င္ၿခင္းမရွိတာမို့၊ ကိုယ့္ကိုယ္ကို က်န္းမာေရးေဒါင္ေဒါင္ၿမည္ၿပီး၊ ေဆး၀ါးအၿမဲမလိုအပ္သူေတြ(refill prescription) Original Medicare နဲ့ဘဲေနႏိုင္ပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ နားလည္ၾကဘို့က အသက္အရြယ္ေရာက္လာၾကသူ  ေတြတနည္းမဟုတ္တနည္းနဲ့ က်န္းမာေရးအတြက္လိုအပ္ခ်က္ရွိၾကသူေတြခ်ည့္ဆိုတာကို မေမ့ၾက ပါနဲ့။ Original Medicare ရွိၾကသူေတြမွာPrimary Care Physicianမ်ိဴးမရွိတဲ့အတြက္ေၾကာင့္ အထူးကုနဲ့ၿပဘို့ လႊဲေၿပာင္းေပးဘို့(referral) မလိုပါဘူး။ ဒါေပမဲ့ Medicare Advantage ကေတာ့ လိုေၾကာင္းပါ။
ဒီအတြက္လည္းအစိုးရကိုယ္တိုင္ Medicare Advantage ကိုလူတိုင္းရယူၾကဘို့တြန္းအားေပးေနတာ အထင္အရွားပါ။

Medigap ဆိုတာေရာ
Original Medicareရွိၾကသူတခ်ိဳ့က မိမိတို့နာတာရွည္ေရာဂါလိုတခုခုအတြက္အပိုေဆာင္းလႊမ္းၿခံဳ ကာကြယ္မွုေတြ (supplemental coverage)ရွိတတ္ၾကပါတယ္။ Medicare Advantage လက္၀ယ္ ရွိထားသူေတြေတာ့ ေလွ်ာက္ထားၾကဘို့မလိုပါ။

Medicare, Medicaid နဲ့ Obamacare (Affordable Care Act)တို့ရဲ့ကြာၿခားခ်က္
Medicareဟာ မိမိတို့အလုပ္လုပ္ကိုင္စဥ္ဘ၀အစိတ္အပိုင္းၾကီးမွာ လစဥ္လစာထဲကၿဖတ္ယူၿပီး၊ အစိုးရကၾကီးမွူးတဲ့ စုေဆာင္းေငြ (fund) ကေန မိမိအၿငိမ္းစားယူခ်ိန္မွစတင္ခံစားခြင့္ရွိတဲ့ အစီ အမံၿဖစ္ၿပီး၊ Medicaid ေတာ့ ဗဟိုအစိုးရကၿပည္နယ္အလိုက္ခြဲေ၀ေပးတဲ့ ရံပံုေငြကိုဆိုင္ရာၿပည္နယ္  ေတြကၾကီးၾကပ္တဲ့အစီအမံၿဖစ္ၿပီး၊ ၀င္ေငြအလြန္နည္းသူလူမြဲမ်ားနဲ့ ဥပေဒအရခံစားခြင့္ၿပဳခံရသူအမ်ိဳး အစားေတြအတြက္ၿဖစ္ပါတယ္။ Obamacare ကေတာ့ တေန့တၿခားစရိတ္ၿမင့္မားလာတဲ့ကုသစရိတ္  ေတြကို သံုးစြဲေနၾကရတဲ့ လူလတ္တန္းစားသာမာန္လူမ်ားစုႏိုင္ငံသားတို့အတြက္ တိုက္ရိုက္ အ  ေထာက္အပံ့ၿပဳတဲ့အၿပင္၊ Medicare နဲ့ Medicaid တို့ရဲ့ ရွုတ္ေထြးလွတဲ့ စနစ္ကိုအေထာက္အကူ မ်ားၿပဳေပးတဲ့ ပညတ္ခ်က္မ်ားလုပ္ေပးတဲ့ ေစ်းကြက္က်န္းမာေရးအာမခံစနစ္ကိုအားေပးတဲ့ အစီအမံ ပါ။

Long Term Care လို့ေခၚတဲ့ သက္ၾကီးရြယ္အိုမ်ားကို အိမ္တြင္းေစာင့္ေရွာက္မွုေပးၿခင္း
အိမ္ေနသက္ၾကီးရြယ္အိုေတြအတြက္ ေရခ်ိဳး၊သန့္ရွင္းေရးလုပ္၊ အစားအစာခ်က္ၿပဳတ္ေက်ြးေမြးၿခင္း စတဲ့ အလုပ္အတြက္ Medicare အပါအ၀င္ဘယ္ plansေတြကမဆိုလႊမ္းၿခံဳကာကြယ္မွုမေပးတာ  ေၾကာင့္ မိမိစရိတ္အတိုင္းသာက်ခံၾကရပါမယ္။

Programs of all-inclusive Care for the Elderly “PACE”ဆိုတဲ့ အစီအမံအာမခံကဘယ္လို ကာကြယ္မွုေပးလဲ
ၿပည္နယ္ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားမွာရွိတဲ့ Senior care nursing home  ေတြမွာ တရား၀င္ခံစားခြင့္ရွိဘို့၊ အသက္(၅၅)ႏွစ္အထက္ရွိၿပီး၊ မိမိကို nursing-homeေစာင့္ေရွာက္မွုခံစားခြင့္အမိန့္ရရွိထားရပါမယ္။ ဒါ့အၿပင္ Medicare မွ အဲ့ဒီဌာနအဖြဲ့အစည္းကို PACE လက္ခံေဆာင္ရြက္ခြင့္တရား၀င္အသိအမွတ္ၿပဳ ထားရပါမယ္။ အဲ့ဒီမွာေနထိုင္ခြင့္ရသူဟာ Medicaidရထားပါကပရီမီယံေငြေၾကးကုန္က်စရာမရွိေပမဲ့၊ Medicare သက္သက္သာရွိပါက၊ လစဥ္ေၾကးေပးသြင္းရပါလိမ့္မယ္။

Medicare ရွိသူေတြၿပည္ပခရီးသြားရင္ေရာ
အလြန္ရွားပါးတဲ့ခ်ြင္းခ်က္ကလြဲရင္၊ ကာကြယ္မွုမရွိေၾကာင္းပါ။ ၿမန္မာၿပည္ၿပန္ရင္းေရာဂါတခုခုေၾကာင့္ ကုသဘို့လိုရင္၊ ကိုယ္အိပ္ထဲကသာကုန္က်ခံရမယ္ဆိုတာသိနားလည္ၾကဘို့လိုပါတယ္။ ၿပန္လည္  ေတာင္းခံ(claims) လုပ္လို့လဲမရေၾကာင္းပါ။

လစဥ္ေပးသြင္းရတဲ့ပရီမီယံေၾကးဘယ္ေလာက္လဲ
Original Medicare ႏွစ္စဥ္အေၿပာင္းအလဲရွိၿပီး (၂၀၂၀) အတြက္ ကေတာ့ ($135.50)ကိုမိမိတို့ဆိုင္ ရာေငြစာရင္း (Social Security accountရွိရင္လည္းအဲ့ဒီစာရင္းက) ၿဖတ္ယူပါတယ္။ Medicare Advantage ရွိၾကသူ (လူမ်ားစု) ဟာ မိမိတို့နဲ့အသင့္ေတာ္ဆံုးၿဖစ္ၿပီး စရိတ္သက္သာတဲ့ႏွဳန္းထားရွိတဲ့ CMS-approved က်န္းမာေရးအာမခံကုမၸဏီၾကီးေတြဆီကေန ေလ့လာသုေတသနၿပဳ၀ယ္ၾကရတာမို့၊ ဇာတ္လမ္းကအဲ့ဒီကစပါတယ္။ မိမိစိတ္ၾကိဳက္ဆရာ၀န္၊ သြားေရးလာေရးလြယ္ကူနီးစပ္မွု၊ ႏွဳန္းထား သက္သာမွု၊ လႊမ္းၿခံဳကာကြယ္မွုအတိုင္းအတာ ဆိုတဲ့ အဓိကအခ်က္ၾကီးေတြကိုစၾကည့္ၾကရပါေတာ့ တယ္။ ေန့စဥ္ ရုပ္ၿမင္သံၾကား၊ သတင္းစာ၊ ပို့စာေတြမွာ open enrollmentကာလေရာက္ခ်ိန္ေတြမွာ ပလူပ်ံေအာင္ၿမင္ေတြ့ၾကားသိၾကရတာေတြ၊ (စားေသာက္ဖြယ္မ်ားအခမဲ့ေၾကြးၿခင္းနည္းေတြနဲ့ မိမိတို့ရဲ့ plan ဘယ္ေလာက္ေကာင္းေၾကာင္းစည္းရံုးတာေတြ) အားလံုးဟာ မ်က္ေစ့လည္စရာအၿဖစ္ေတြပါ။ လစဥ္ပရီမီႏွုန္းထားနဲ့လႊမ္းၿခံဳကာကြယ္မွု(coverage)ေတြကဆိုင္ရာ plans ေတြေပၚမွာမူတည္ပါတယ္။

ဒီမ်က္ေစ့လည္စရာေတြကို ဘက္လိုက္မွုမရွိဘဲ မိမိကိုလမ္းညႊန္ေပးႏိုင္တဲ့ အဖြဲ့အစည္းမရွိဘူးလား
အက်ိဳးအၿမတ္ကိုေရွ့တန္းတင္ၿခင္းအလ်င္းမရွိတဲ့ ပုဂၢလိကလမ္းညႊန္အဖြဲ့မ်ားစြာရွိၾကပါတယ္။ အဲ့ဒီအထဲက အစိုးရကလ္မးညႊန္တဲ့ အဖြဲ့ၾကီးကေတာ့  Health Insurance Counselling and Advocacy Program (HICAP) (SHIPအဖြဲ့ပါ) လို့ေခၚတဲ့အစီအစဥ္ေတြကိုရယူတဲ့ အခမဲ့ အဖြဲ့ေတြ ရွိပါတယ္။ အဲ့ဒီ အစီအစဥ္ကို အင္တာနက္မွာတက္ၾကည့္ရင္မိမိတို့ေနထိုင္ရာ ေဒသအလိုက္ရွင္း လင္းေဆြးေႏြးပြဲေတြ အၾကံၿပဳတာေတြကို ရယူႏိုင္ပါတယ္။

အစိုးရကတရား၀င္ထုတ္ၿပန္တဲ့ Medicare ဆိုင္ရာကိစၥေတြ ေလ့လာႏိုင္စရာမရွိဘူးလား
ရွိပါတယ္။ “Medicare & You” ကိုအသက္ၿပည့္မွီၾကသူေတြဆီ ဆိုင္ရာကစာတိုက္မွတဆင့္  ေပးပို့ သလို၊ အင္တာနက္မွတဆင့္၀င္ေရာက္ၾကည့္ရွုႏိုင္ၾကပါတယ္။ အလြန္တန္ဘို့းရွိၿပီး၊ ကိုယ္သိခ်င္တာ ကို လြယ္လြယ္ကူကူရွင္းရွင္းလင္းလင္းေရးသားထားပါတယ္။  www.medicare.gov မွာလည္းတက္  ေရာက္ၾကည့္ရွုႏိုင္ၾကေၾကာင္းပါ။

မိမိတို့အတြက္အသင့္ေတာ္ဆံုး လႊမ္းၿခံဳကာကြယ္မွုကိုရွာေဖြရာမွာ ဦးစားေပးၾကည့္သင့္တဲ့အခ်က္ေတြ
အေမရိကႏိုင္ငံသားမ်ားအပါအ၀င္က်ြန္ေတာ္တို့ၿမန္မာမိသာစုေတြ အမွားၾကီးမွားၾကတဲ့အခ်က္က  ေတာ့ မိမိတို့ႏွစ္သက္ရာနီးစပ္ရာ၊ လူေၿပာမ်ားတဲ့ ဆရာ၀န္ကိုေရြးခ်ယ္ၿခင္းပါဘဲ။ က်ြန္ေတာ္တို့ၿမန္မာ  ေတြ ေရြးခ်ယ္ေလ့ရွိၾကတာကေတာ့ ၿမန္မာစကားေၿပာတဲ့ဆရာ၀န္ကိုဦးစားေပးၿခင္းဆိုတဲ့ အမွားၾကီးပါဘဲ။ ေအာက္ပါအခ်က္ေတြကိုဦးစားေပးၾကပါ။
(က) လႊမ္းၿခံဳကာကြယ္မွုဘယ္ေလာက္ေကာင္းလဲ(coverage)
(ခ) deductibleကိုေရွာင္ၾကပါ။ ပရီမီယံေၾကးသက္သာတာတခုတည္းကိုမၾကည့္ၾကပါနဲ့။
(ဂ) မိမိတို့ေနထိုင္ရာနဲ့နီးတဲ့ ဆရာ၀န္၊ အေရးေပၚဌာန နဲ့ ေဆးရံုၿဖစ္ပါေစ။ ကိုယ္ကကားေမာင္း ႏိုင္ရင္ေတာ့ အေရးမၾကီးပါ။ ေရရွည္ကိုထဲ့တြက္ၾကပါ။
(ဃ) ဆရာ၀န္ကိုၾကိဳက္ၾကေပမဲ့ ေပါ့ေလ်ာ့တဲ့ ၀န္ထမ္းမ်ား၊ အၿဖစ္အပ်က္ေတြထူေၿပာတဲ့ေဆးခန္း ကို ေရွာင္သင့္ပါတယ္။
(င) မိမိက်န္းမာေရးနဲ့ဆက္စပ္တဲ့ ေရာဂါစမ္းသပ္ရွာေဖြၿခင္းကိုapproveလုပ္ေပးရာမွာ လ်ွင္ၿမန္ ထိေရာက္မွုရွိမရွိ။ မိမိကိုၿပန္အသိေပးဆက္သြယ္မွုထိေရာက္လ်င္ၿမန္တိက်မွုရွိမရွိ။
(စ) မိမိ plan နဲ့ဆိုင္တဲ့ေဆးရံုရဲ့ ဂုဏ္သတင္းေက်ာ္ေစာမွု။ ဒါကလည္းအလြန္အေရးၾကီးပါတယ္။ မိမိတို့ရဲ့ ဆိုင္ရာဆရာ၀န္ (Primary Care Physician – PCP)နဲ့ ကုသေရးသတင္းဖလွယ္မွု ဘယ္အတိုင္းအတာအထိထိေရာက္မွုရွိသလဲ။
(ဆ) မိမိအလိုကိုလိုက္လုပ္ေပးသူဆရာ၀န္မ်ားကိုသတိထားပါ။ မိမိေရာဂါနဲ့ပါတ္သက္ၿပီး၊ ဘယ္ေလာက္စိတ္၀င္တစားေလ့လာဆန္းစစ္သလဲ၊ ေနာက္ဆက္တြဲဖံုးေခၚေမးၿမန္းတာ၊ ဆက္သြယ္မွု ရွိမရွိ။ ကိုယ္နဲ့ဆိုင္တဲ့ ေရာဂါရွာေဖြရာဌာန၊ ေဆးရံုတို့အေၾကာင္းလံုးေစ့ပါတ္ေစ့ေလ့လာထားၿခင္းရွိမရွိ။

Medicare နဲ့ပါတ္သက္ၿပီးမေၾကနပ္မွုရွိပါက(သို့မဟုတ္)ေမးၿမန္းလိုပါက ၿပည္နယ္တိုင္းမွာ State Health Insurance Assistance Programs (SHIPs)ရွိပါတယ္။ အဲ့ဒီမွာ မိမိတို့ရဲ့ပိုင္ခြင့္၊  ေငြေတာင္းခံလႊာ၊ plans ေတြနဲ့ပါတ္သက္ၿပီးနားမလည္တာ၊ မရွင္းလင္းတာ၊ ေစာဒကတက္လိုတာ၊ တိုင္ၾကားလိုတာေတြကို၊ အခမဲ့၀န္ေဆာင္မွုေပးတဲ့ အဖြဲ့အစည္းပါ။

မိမိနဲ့ဆိုင္တဲ့ မွတ္တမ္းမ်ား
Medicare ကိုအင္တာနက္အြန္လိုင္းမွာ မိမိတစ္ဦးတည္းသီးသန့္အတြက္ တေနရာတည္းမွာ မွတ္တမ္းမ်ားကိုသိမ္းဆီးထားႏိုင္ပါတယ္။ Mymedicare.gov ရဲ့ Blue Buttonကို အဲ့ဒီကေနရယူႏိုင္ ၾကပါတယ္။ (Blue Button 2.0) ဟာေနာက္ဆံုးေပၚအြန္လိုင္းစနစ္မို့လံုၿခံဳမွုအၿပည့္အ၀ရွိၿပီး၊ မိမိမိသားစု၀င္သားသမီး (သို့မဟုတ္)ယံုၾကည္စိတ္ခ်ရသူေတြကို မိမိကိုယ္စားဆက္သြယ္ႏိုင္ခြင့္ကို လည္းေလ်ွာက္ထားႏိုင္ပါတယ္။

အေမရိကေရာက္ၿမန္မာမိသားစုေတြ သက္ၾကီးရြယ္အိုပိုင္းမွာေၾကာင့္ၾကမွုကင္းတဲ့ က်န္းမာေရးေစာင့္  ေရွာက္ မွုရရွိပိုင္ဆိုင္ခြင့္ဟာ အလြန္အေရးၾကီးပါတယ္။ ဒီအခ်က္ကိုရရွိႏိုင္ဘို့ အၿခားသူကိုအကူအညီ  ေတာင္းတာထက္ မိမိကိုယ္တိုင္က ရယူႏိုင္ေအာင္ေလ့လာၾကပါ။ အသက္(၆၅)မတိုင္ခင္ကတည္းက  စိတ္ခ်မ္းသာမွုၿပည့္တဲ့ အၿငိမ္းစားဘ၀အတြက္ၾကိဳတင္ၿပင္ဆင္မွုေတြလုပ္ရာမွာ၊ ဒီကိစၥက အလြန္အခရာက်တဲ့ကိစၥၾကီးတခုပါလို့ ဆိုပါရေစ။

Wednesday, October 30, 2019

က်န္းမာေရးအာမခံ အေရြးမမွားၾကေစဘို့

ၿမန္မာဂဇက္ရဲ့ မ်ားစြာေသာစာမ်က္ႏွာေတြမွာ က်ြန္ေတာ္ေမာင္မိုးညိဳ က်န္းမာေရးအာမခံစနစ္နဲ့ပါတ္ သက္ၿပီး ေဆာင္းပါးမ်ားစြာေရးသားခဲ့တာကိုစာဖတ္သူတို့ေကာင္းစြာမွတ္မိၾကလိမ့္မယ္လို့ယူဆပါ တယ္။ ဒီလိုေရးသားရၿခင္းဟာ အေၾကာင္းမ်ားစြာေတြရွိတဲ့အထဲက အဓိကအေၾကာင္းအၿခင္းအရာ ကေတာ့ အေမရိကကိုေၿပာင္းေရႊ့အေၿခခ်ေနထိုင္ၾကမဲ့၊ လက္ရွိေရာက္ရွိေနထိုင္ေနၾကတဲ့ၿမန္မာမ်ားနဲ့ တိုက္ရိုက္သက္ဆိုင္ေနလို့ပါဘဲ။ အေမရိကမွာေရာက္ရွိေနၾကၿပီးတာေတာင္ က်န္းမာေရးအာမခံလႊမ္း ၿခံဳကာကြယ္မွုရွိၿခင္း၊ မရွိၿခင္းဟာ မိမိတို့ (နဲ့ မိသားစုအပါအ၀င္တိုင္း) အတြက္မရွိမၿဖစ္ဆိုတဲ့အခ်က္ကို သတိလက္လြတ္ၿဖစ္ၾကတဲ့သူ မ်ားေနလို့ပါ။ ပိုဆိုးတာက တစ္ႏွစ္မွာတစ္ၾကိမ္သာ ႏွစ္သစ္အတြက္ က်န္းမာေရးအာမခံၾကိဳတင္ၿပင္ဆင္စာရင္းသြင္းၿခင္း ကိုအခ်ိန္ယူေလ့လာလုပ္ေဆာင္ၾကဘို့ ပ်က္ကြက္ ၾကလို့ပါဘဲ။ မိမိတို့ေရြးခ်ယ္တဲ့ အာမခံဟာ မိမိအပါအ၀င္ (မိမိ မိသားစုတစ္ဦးစီတိုင္းအတြက္) သင့္  ေလ်ာ္လား၊ ကိုက္ညီမွုရွိရဲ့လားဆိုတာေတြကိုဆန္းစစ္ရန္ အခ်ိန္ေပးဘို့ ပ်က္ကြက္တဲ့အတြက္၊ တကယ္ က်န္းမာ  ေရးခ်ြတ္ယြင္းမက်န္းမမာၿဖစ္မွ၊ ကိုယ္ေရြးခဲ့တဲ့ လႊမ္းၿခံဳကာကြယ္မွုက ကိုယ့္နဲ့ မ ကိုက္ညီတာကို သတိၿပဳမိၾကရတာပါ။ ပိုဆိုးတာက အဲ့ဒီအမွားကို သိနားလည္တဲ့သူေတြ၊ ဆိုင္ရာေတြ မွာအသိေပးတိုင္ ပင္တာကိုမလုပ္တာေတြဟာ၊ (အမ်ားအားၿဖင့္ရွက္လို့၊ နားမလည္လို့၊ နားလည္ဘို့ မၾကိဳးစားၾကလို့) အေၿခအေနေတြကိုပိုမိုးဆိုးရြားသြားေအာင္ဖန္တီးတာနဲ့တူေနပါတယ္။
ဒီေနရာမွာ အေမရိကကိုအေၾကာင္းအမ်ိဳးမ်ိဳးနဲ့ ေရာက္လာၾကသူ ေၿပာင္းေရႊ့အေၿခခ်ၾကသူေတြအားလံုး ထဲမွာ က်ြန္ေတာ္တို့ၿမန္မာတိုင္းရင္းသားအားလံုးဟာ အၿခား immigrants ေတြနဲ့ကြာၿခားတဲ့အခ်က္တ ခုရွိပါတယ္။ အဲ့ဒါကေတာ့ က်ြန္ေတာ္တို့ၿမန္မာေတြဟာ နယ္စပ္ၿဖတ္ေက်ာ္ေရာက္ရွိလာၾကသူေတြ မဟုတ္ၾကပါဘူး။ အဲ့ဒီအတြက္ (အေမရိကကိုအလည္ေရာက္ရွိတာဘဲၿဖစ္ၿဖစ္၊ visit/tour/education, visas ဆိပ္ကမ္းကပ္ရင္းေတြနဲ့ေရာက္ရွိၾကၿပီး၊ ေၿပာင္းေရႊ့အေၿခခ်ခ်င္စိတ္ေပါက္လာၾက သူေတြကလြဲ ရင္) တရား၀င္ေနထိုင္ခြင့္ရွိၿခင္းမရွိၿခင္းဟာ။ ၿပႆနာတခုမဟုတ္သင့္ပါဘူး။  အဲ့ဒီအတြက္ တည္ဆဲ ဥပေဒမ်ားအရ အေမရိကႏိုင္ငံအတြင္း က်န္းမာေရးအာမခံ၀ယ္ယူခံစားခြင့္ဟာ အတားအဆီးအေနနဲ့ ၿဖစ္ေနစရာအေၾကာင္းမရွိပါဘူး။ အေရးၾကီးတဲ့အခ်က္ကေတာ့ မိမိနဲ့တကြမိသားစု၀င္တိုင္း အတြက္ ႏွစ္စဥ္ စားရင္းသြင္းၿခင္း (Annual renewal/re-application) ေတြမွာ တိုက္ရိုက္အက်ိဳးသက္ေရာက္ မွုရွိတဲ့ အာမခံ plan ကိုသာအာရံုအထူးစိုက္၀ယ္ယူစာရင္းသြင္းၾကဘို့ဘဲ လိုအပ္ပါတယ္။
ဒီေဆာင္းပါးမွာ ခုအခ်ိန္စားရင္းသြင္းခ်ိန္ကာလ (open season)မွာ မီးေမာင္းထိုးၿပစရာ အခ်က္ေတြ ကိုစုစည္းတင္ၿပပါမယ္။ ၿမန္မာအမ်ားစုေနထိုင္ရာ ကာလီဖိုးနီးယားၿပည္နယ္ေန ၿမန္မာတိုင္းရင္းသား  ေတြအတြက္အဓိကေဖၚၿပမွာၿဖစ္ေပမဲ့၊ အၿခားၿပည္နယ္မ်ားအေနနဲ့လည္း သိသာတဲ့ကြာၿခားတဲ့အေန အထားရွိရင္၊ အခုစာေရးသူဆီ ၿမန္မာဂဇက္အယ္ဒီတာထံမွ တဆင့္ ဆက္သြယ္ႏိုင္ေၾကာင္းပါ။
(က) လက္ရွိ Obamacare (Affordable Care Act) ဟာ အာဏာသက္၀င္မွုရွိပါေသးလား?
လက္ရွိအစိုးရဟာ Obamacare (Affordable Care Act) ဥပေဒကိုပယ္ဖ်က္ဖို့နည္းမ်ိဳးစံုသံုးၿပီး ၾကိဳးစားေနေပမဲ့လည္း မေအာင္ၿမင္ေသးတဲ့အတြက္ေၾကာင့္၊ အာဏာတည္ဆဲပါ။ ဒီထက္အေရး ၾကီးတာက ေနာင္လာမဲ့ ဇႏၷ၀ါရီ(၁)ရက္မွာ (ကင္းလြတ္ခြင့္ရၾကသူအနည္းစုကလြဲရင္) အာမခံမရွိ ၾကသူေတြဟာ အခြန္ေၾကၿငာလႊာတင္ရာမွာ တစ္ဦးလ်င္ဒါဏ္ေၾကး ($၆၉၅)ရိုက္ၿခင္းခံၾကရပါ လိမ့္မယ္။
(ခ) လက္ရွိအစိုးရက ႏိုင္ငံသားမဟုတ္ၾကသူေတြ(Non-citizens & Permanent Resident) နဲ့ အေမရိကႏိုင္ငံအတြင္း ေၿပာင္းေရႊ့အေၿခခ်ေနထိုင္ခြင့္ေလွွ်ာက္ထားသူေတြ(Immigrant Visa)ကို အစိုးရကေထာက္ပံ့တဲ့ Medicaid/Medi-Cal အပါအ၀င္ Obamacare အရသက္သာေသာ ႏွဳန္းထားမ်ားနဲ့ အာမခံ၀ယ္ယူႏိုင္တဲ့အခြင့္အလမ္း ခံစားခြင့္မေပးေတာ့ဘူးဆိုတာဟုတ္ပါသလား?
လက္ရွိအစိုးရကအဲ့ဒီၿပဌာန္းခ်က္ကို အေကာင္အထည္ေဖၚႏိုင္ဘို့ အၾကီးအက်ယ္ၾကံစည္ေနၾကပါ တယ္။ အဲ့ဒီကန့္သတ္ခ်က္အခ်ိဳ့ဟာဥပေဒအေနနဲ့အတည္ၿဖစ္ေနေပမဲ့ အဲ့ဒီဥပေဒအေရးယူမဲ့ၿပဌာန္း ခ်က္ေတြကိုလက္ေတြ့တြန္းအားမေပးေသးဘူးဆိုတာကိုသိၾကဘို့လိုပါတယ္။ အဲ့ဒီအတြက္ေၾကာင့္ အဲ့ဒီၿပဌာန္းခ်က္ေတြဟာ တေန့တခ်ိန္မွာ ရုပ္လံုးေဖၚလာႏိုင္စရာရွိပါတယ္။ လက္ရွိက်န္းမာေရး အာမခံ ေစ်းၾကီးမားမွုကို အခုအခံၿဖစ္ေစႏိုင္တဲ့ ေဖၚၿပပါplansေတြကိုအခြန္ထမ္းၾကသူေတြက မွ်ေ၀ ေပးရတာကိုမႏွစ္ၿမိဳ့ၾကတဲ့သူေတြက အဲ့ဒီဥပေဒကိုအၿမန္ဆံုးအသက္သြင္းဘို့ၾကိဳးစားေနၾက တဲ့ကာလပါ။ အဲ့ဒီအတြက္ ကာလီဖိုးနီးယားၿပည္နယ္တခုအတြင္းမွာတင္၊ က်န္းမာေရးအာမခံသက္ သာတဲ့ႏွဳန္းထား (သို့မဟုတ္) အခမဲ့ခံစားခြင့္ကိုစာရင္းသြင္းဘို့ေရွာင္ရွားသူဦးေရဟာ ယမန္ႏွစ္ထက္ (၂)ဆတိုးလာမယ္လို့ ပညာရွင္မ်ားကတြက္ခ်က္ခန့္မွန္းၾကပါတယ္။ အဲ့ဒီရဲ့အက်ိဳးဆက္ကေတာ့ (၂၀၂၀) ေနာက္ပိုင္းႏွစ္ေတြမွာ၊ အာမခံတို့ရဲ့သေဘာသေဘာ၀အတိုင္း၊ အာမခံပရီမီယံႏွုန္းထားေတြ အဆမတန္ၿမင့္တက္လာႏိုင္စရာအေၿခအေနရွိေနပါၿပီ။ ခုေဆာင္းပါးေရးခ်ိန္မွာ ဒီၿပဌာန္းခ်က္နဲ့ ပါတ္သက္တဲ့တိက်တဲ့ လုပ္ထံုးလုပ္နည္းေတြတရား၀င္ထုတ္ၿပန္ၿခင္းမရွိေသးပါဘူး။ ဒါေပမဲ့ ဒီကိစၥဟာ အေမရိကႏိုင္ငံအတြင္းေရာက္ရွိအေၿခခ်သူၿမန္မာမိသားစုေတြကို တိုက္ရိုက္သက္ေရာက္မွုရွိလာမွာ ၿဖစ္တဲ့အတြက္၊ ေငြေရးေၾကးေရးအသင့္အသင့္ၿပင္ထားဘို့သတိေပးလိုပါတယ္။  ခပ္ေပါ့ေပါ့ကိစၥမ ဟုတ္ေၾကာင္းပါ။
(ဂ) Covered Californiaဟာ ခုခ်ိန္ကစၿပီး၊ ဇႏၷ၀ါရီ(၁၅)ရက္ေန့အထိ၊ Medicare ကေတာ့ ဒီဇင္ဘာ (၇) ရက္အထိ စာရင္းတင္သြင္းခြင့္ရွိေနေသးေၾကာင္းပါ။
(ဃ) Medi-Cal၀င္ေငြကန့္သတ္ခ်က္
တစ္ဦးခ်င္းအေနနဲ့ တစ္ႏွစ္၀င္ေငြ ($17,237)နဲ့မိသားစုအေနနဲ့ ($35,535) ထက္ေလ်ာ့နည္းမွသာဒီ လႊမ္းၿခံဳကာကြယ္မွုရွိတဲ့ ၿပည္နယ္အစီအမံအာမခံကိုသာရယူခြင့္ရွိပါမယ္။ ဒါေပမဲ့  လက္ရွိအစိုးရရဲ့ Public Charge ၿပဌာန္းခ်က္အသက္၀င္လာရွင္ ဒီခံစားခြင့္ေလွ်ာက္ထားမဲ့သူ (သို့မဟုတ္) လက္ရွိခံစားေနၾကသူ (သို့မဟုတ္) ယခင္ကေလွွ်ာက္ထားၾကသူေတြဟာ၊ အစိုးရရဲ့ Poverty Level မွာရွိေနၾကသူေတြပါလို့ သက္ေသထင္ရွားမတင္ၿပႏိုင္ၾကရင္၊ အစိုးရကိုၿပန္လည္ေပးေလ်ာ္ၾကဘို့ အေၿခအေနရွိေနပါတယ္။ အဲ့ဒီအတြက္ေၾကာင့္၊ အေမရိကေရာက္ၿမန္မာေတြရဲ့ဘ၀ကို ၾကီးစြာေသာ သက္ေရာက္မွုေတြရွိလာႏိုင္ေၾကာင္းပါ။
(င) အလုပ္မွတဆင့္ေရာင္းခ်ေသာ အုပ္စုအာမခံ(Group plan)ဟာ အေကာင္းဆံုးနဲ့ အထိေရာက္ဆံုး က်န္းမာေရးအာမခံအၿဖစ္အေမရိကမွာဒီေန့တိုင္ရွိေနဆဲပါ။ အဲ့ဒီအတြက္ေၾကာင့္ အလုပ္တခုရွိေရးဟာ အလြန္အေရးၾကီးသလို အလုပ္ကတဆင့္ေပးတဲ့ဒီအာမခံကိုလက္မလြတ္တမ္း အရယူၾကဘို့တိုက္ တြန္းပါရေစ။ ဒီအခ်က္ကိုဘာၿဖစ္လို့မီးေမာင္းထိုးၿပရလဲဆိုေတာ့၊ တည္ဆဲဥပေဒေတြနဲ့ ေနာင္ေပၚ  ေပါက္လာမဲ့ၿပဌာန္းခ်က္ေတြေၾကာင့္၊  ေစ်းသက္သာတာကိုၾကည့္ၿပီး အလုပ္ကေပးတဲ့ Group plan ကိုမ၀ယ္ဘဲ MediCaid(သို့မဟုတ္) Obamacare (Exchange plans) ကို၀ယ္ယူၾကသူေတြဟာ၊  ဥပေဒေၾကာင္းအရ ခံစားခြင့္မရွိၾကသူေတြၿဖစ္ေနၾကတဲ့အတြက္ေၾကာင့္၊ အစိုးရကိုၿပန္ေပးေလ်ာ္ရတဲ့ အေၿခအေနကိုေရာက္သြားႏိုင္စရာဒုကၡရွိလာႏိုင္ဘြယ္ရွိပါတယ္။ ခုခ်ိန္မွာႏိုင္ငံေရးေရစီးေၾကာင္းေၿပာင္း လဲႏိုင္တဲ့ မတည္ၿငိမ္တဲ့ ကာလအတြင္းမွာရွိေနပါတယ္။ က်ြန္ေတာ္တို့ၿမန္မာေတြအေမရိကကိုေၿပာင္း  ေရႊ့အေၿခခ်ၾကရၿခင္းဟာ ၿမန္မာႏိုင္ငံမွာအေၿခအေနမဲ့ၾကလို့မဟုတ္ၾကပါဘူး။ ပိုမိုေကာင္းမြန္ၿပီး လူမွုဖူလံုစိတ္ခ်မ္းသာမဲ့ဘ၀ကိုမက္ေမာလို့ ေရာက္လာၾကသူေတြခ်ည့္ပါဘဲ။ ဒီအေၿခေရာက္ၿပီးမွဘ၀ ပ်က္ရတာမ်ိဳးအေၿခမေရာက္သင့္ပါဘူး။ ေၿပာင္းလဲေနတဲ့ ႏိုင္ငံေရးေရစီးေၾကာင္းနဲ့၊ သူႏိုင္ငါႏိုင္လြန္ဆြဲ  ေနၾကတဲ့ ႏိုင္ငံေရး၀ဲၾသဂါထဲမွာ ကိုယ္ပါဒုကၡေရာက္မသြားဘို့အလြန္အေရးၾကီးပါတယ္။
(စ) Medi-Cal for low-income pregnant women: ၾကင္ေဖၚမဲ့ မိခင္မ်ား (single mothers)ၿဖစ္ၿပီး ၀င္ေငြ ($26,604)(သို့မဟုတ္) မိသားစု၀င္(၄)ဦးၿဖစ္ပါက ($54,848)ေအာက္၀င္ေငြရွိသူမ်ားခံစားခြင့္။
(ဆ)Medi-Cal Access for infants and mothers (AIM): အခမဲ့Medi-Cal သတ္မွတ္၀င္ေငြထက္ မ်ားရင္ေသာ္၎၊ ၿပင္ပအာမခံမ၀ယ္ယူႏိုင္ေလာက္္ေအာင္၀င္ေငြနည္းပါးသူကိုယ္၀န္ေဆာင္မိခင္မ်ား အေနနဲ့ ($40,218) (သို့္မဟုတ္) မိသားစု၀င္(၄)ဦးရွိခဲ့ပါက ($82,915)ထက္မပိုေသာ၀င္ေငြရွိသူ  ေတြအတြက္ခံစားခြင့္။
(ဇ) Medi-Cal for children: အသက္(၂၁)ႏွစ္ေအာက္ၿဖစ္ၿပီး၊ မိဘ၀င္ေငြ (မိသားစု၀င္၄ဦး) အတြက္ ၀င္ေငြ($68,495)ထက္မပိုေသာ၀င္ေငြရွိသူတို့အတြက္ခံစားခ်က္။
(စ်) C-CHIP (County Children’s healthcare initiative: တန္ဘိုးနဲအာမခံကိုခရိုင္မ်ားအလိုက္ အသက္(၁၉)ႏွစ္အထိခံစားခြင့္။ 
(ည) Medi-Cal for legally undocumented young adults: DACAလို့ေခၚတဲ့မိဘမဲ့တရားမ၀င္  ေရာက္ရွိေနၾကသူ အရြယ္မေရာက္တေရာက္ (၁၉ ႏွစ္မွ၂၅ႏွစ္အတြင္း) တို့အတြက္ အခမဲ့ အာမခံ။
(ဋ) နာမည္ၾကီး Covered California မွာေတာ့ ယခင္ကအတိုင္းအုပ္စုၾကီး(၄)ခုၿဖစ္တဲ့ Platinum (90% cost covered), Gold (80%), Silver (70%) and Bronze (70%) Plans ေတြရွိေနပါတယ္။  လူၾကိဳက္မ်ားတဲ့ Silver Plan ကိုေတာ့ Silver 94 (၉၄% ေသာကုန္က်စရိတ္ကိုလႊမ္းၿခံဳကာကြယ္  ေပးတဲ့ခံစားခြင့္ plan), Silver 87,  Silver 73 တို့အၿဖစ္ “Enhanced” plans ေတြအေနနဲ့ခံစားခြင့္။
(ဌ) ၀င္ေငြသင့္တဲ့အလယ္အလတ္တန္းစားလူတန္းစား ($50,000 မွ 75,000)(သို့မဟုတ္) မိသားစု ၀င္(၄)ဦးရွိပါက ($103,000 မွ 155,000) ၀င္ေငြရွိၾကသူေတြ (၂၀၂၀)ႏွစ္သစ္မွာ တန္ဘိုးသင့္ အာမခံမ်ားေရာင္းခ်ေပးဘို့သတ္မွတ္ထားေၾကာင္းသတင္းေကာင္းပါ။
(ဍ) အသက္(၆၅)ၿပည့္ၿပီးၾကသူေတြကေတာ့ နာမည္ၾကီး Medicare မွာအသက္ၿပည့္ၿပည့္ၿခင္းစာရင္း သြင္းၾကဘို့မေမ့ၾကပါနဲ့။ (သီးသန့္ေဆာင္းပါးေရးပါဦးမယ္။)

ခုစုေဆာင္းတင္ၿပသမွ်ေတြကိုၿပန္ၿခံဳငံုေဖၚၿပရရင္ -
(၁) မိမိမွာအလုပ္ကပံ့ပိုးတဲ့Group Planရွိခဲ့ရင္ အဲ့ဒီplanထဲကအေကာင္းဆံုးအသင့္ေတာ္ဆံုး plan တစ္ခုကိုေရြးပါ။ ယမန္ႏွစ္ေတြက အသံုးၿပဳခဲ့သမွ်ဆရာ၀န္/ေဆးရံုေဆးခန္းတို့ကိုၾကိဳက္ႏွစ္သက္ရင္၊ ဆက္ယူၾကပါ။ (Kaiser Permanente ကေတာ့ ပ်ိဳတိုင္းၾကိဳက္တဲ့ႏွင္းဆီခိုင္ၿဖစ္ေနတာေတာ့အမွန္ပါ ဘဲ။ အၿခား  plans ေတြလည္း Kaiser Permanente ကိုတတ္ႏိုင္သမွ်အတုခိုးလာၾကတာေတြ့ေနရပါ ၿပီ။) ပရီမီယံေၾကးသက္သာတာတခုတည္းကိုမၾကည့္ၾကပါနဲ့။ Deductibles ပါမပါ။ ပါရင္လဲဘယ္  ေလာက္လဲဆိုတာၾကည့္ပါ
(၂) Medi-Caid/Medi-Cal ကိုေစ်းသက္သာလို့(သို့မဟုတ္) အခမဲ့ၿဖစ္လို့ဆိုၿပီး၊ အလုပ္ကေပးတဲ့ အာမခံကို မယူၾကသူေတြ၊ ခုခ်ိန္ၿပန္စဥ္းစားၾကပါ။ အစိုးရရဲ့တည္ဆဲနဲ့ ေနာင္ေပၚထြက္လာမဲ့ ဥပေဒၿပဌာန္းခ်က္ေတြဟာ၊ မိမိနဲ့တကြ မိမိ မိသားစု၀င္ေတြ စိတ္ဆင္းရဲရတဲ့ဘ၀ေရာက္ႏိုင္ပါတယ္။
(၃) Federal Poverty Guidelines အရ (၂၀၀%) ရွိေၾကာင္း သက္ေသထူႏိုင္သူေတြ Medicaid/Medi-Calကိုေလ်ွာက္ၾကပါ။ (၂၀၂၀ခုႏွစ္အတြက္) တစ္ဦးခ်င္းတစ္ႏွစ္၀င္ေငြ ($12,490) မိသားစု(၄)ဦးရွိပါက ($25,750)ေအာက္ရရွိၾကသူေတြသာအၾကံဳး၀င္ေၾကာင္းပါ။
(၄) အလုပ္ရွင္က အာမခံမပံ့ပိုးခဲ့ရင္ State Exchange/Marketplace မွာရွိတဲ့  plan တခုခုကိုေရြးပါ။ အာမခံေရာင္း တဲ့ကိုယ္စားလွယ္(agents) ေတြရဲ့ရံုးမွာကိုယ္တိုင္သြားေရာက္၀ယ္ယူႏိုင္ၾကပါတယ္။
(၅) ကိုယ့္မွာတရား၀င္အလုပ္လဲမရွိ၊ တရား၀င္ေရာက္ရွိလာတာမဟုတ္ရင္ေတာ့၊ private insurance ကို၀ယ္ၾကရမွာၿဖစ္ပါတယ္။ ေစ်းအလြန္ၾကီးပါတယ္။ Visit visa နဲ့ လာလည္ၾကမဲ့ ၿမန္မာေဆြမ်ိဳးမိတ္ သဂၤဟမ်ား လနဲ့ခ်ီၿပီး အေမရိကမွာေနထိုင္လည္ပါတ္ၾကမယ္ဆိုရင္၊ (ခုရွုတ္မွေနာင္ရွင္း) သူတို့တေတြ အတြက္ က်န္းမာေရးအာမခံၾကိဳတင္၀ယ္ယူၾကပါ။ အေမရိကေရာက္ၿပီးခါမွ မက်န္းမမာရုတ္ခ်ည္ ၿဖစ္လာခဲ့ရင္ စကားမ်ားၾကတဲ့အၿဖစ္ေတြအမ်ားၾကီးပါ။ လက္ရွိမွာ private individual insurance coverage ဟာ သာမာန္ HMO နဲ့တန္းတူတဲ့ သာမန္လႊမ္းၿခံဳကာကြယ္မွုကိုရဘိုု့ ခုကာလေပါက္  ေစ်းအရ တစ္လကို($700)ထက္မနည္း ေပးသြင္းႏိုင္ၾကရပါမယ္။ ကိုယ့္မွာအသိၿမန္မာဆရာ၀န္ရွိလို့ ဆိုတဲ့ အေတြးနဲ့ အပူကပ္တာမ်ိဳးမလုပ္မိၾကဘို့အေရးၾကီးပါတယ္။ ခရီးသြားဟန္လြဲကူညီေပးရတာ မ်ိဳးထက္ ပိုလာရင္ အဲ့ဒီဆရာ၀န္ေတြရဲ့ၿငင္းပယ္ၿခင္းခံၾကရမယ္ဆိုတာကိုနားလည္ၾကပါ။ အဲ့ဒီဆရာ ၀န္မ်ား ကိုယ္တိုင္ေတာင္ မိမိနဲ့မိသားစု၀င္ေဆြမ်ိဳးရင္းၿခာမ်ားကို ကူညီရမွာ ေၾကာက္ၾကပါတယ္။ ခံစားခြင့္အာမခံပံ့ပိုးေပးတဲ့အလုပ္အကိုင္အၿမန္ရရွိေရးဟာ အလြန္အခရာက်ပါတယ္။
အေမရိကေရာက္ၿမန္မာတိုင္းရင္းသားမိသားစုေတြ က်န္းမာေရးဆိုင္ရာခံစားခြင့္နဲ့ အခြင့္အေရးေတြ ရ့ဲ ေၿပာင္းလဲေနတဲ့့ေရစီးေၾကာင္းကိုမ်က္ေၿခမၿပတ္ၾကဘို့ အထူးလိုလာပါၿပီ။ ေနာက္က်က်န္ခဲ့ရင္ စိတ္ေမာလူေမာၿဖစ္ႏိုင္တဲ့အေၿခအေနေတြေပၚေပါက္ေနၿပီဆိုတာကို အထူးသတိေပးပါရေစ။      ။