Monday, March 27, 2017

အခါလည္သား ၿမန္မာ့ဒီမိုကေရစီ

လာမည့္မတ္လကုန္ ဧၿပီလဆန္းဆိုလ်င္ပင္၊ ဦးထင္ေက်ာ္ဦးေဆာင္ေသာ အေရြးေကာက္ခံအရပ္သားစစ္စစ္ အစိုးရ အာဏာရယူသည္မွာတစ္ႏွစ္ၿပည့္ပါပေကာ။ အစိုးရအာဏာလႊဲေၿပာင္းမွုအဆက္ဆက္တို့တြင္ မတူ ညီေသာ အစိုးရတခုမွတခုသို့အာဏာလႊဲေၿပာင္းရာသမိုင္းစဥ္တြင္၊ ၿပီးခဲ့ေသာ လႊဲေၿပာင္းမွုသည္အေခ်ာေမြ့ဆံုး အထစ္အေငါ့မရွိခဲ့ၿခင္းေၾကာင့္၊ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးအာဏာရယူေသာ အစိုးရသစ္ကိုသာမက၊ အၿငိမ္းစားယူသြားသူ ဦးသိန္းစိန္ကိုလည္းဤသမိုင္းစာမ်က္ႏွာသစ္ကိုေအာင္ၿမင္ေအာင္ဖြင့္လွစ္ႏိုင္ခဲ့သည္အတြက္ခ်ီးၾကဴးရမည္ၿဖစ္ သည္။
ဒီမိုကေရစီေရးေၾကြးေၾကာ္၍တက္လာေသာအစိုးရဟုဆိုေသာ္လည္း၊ ရာႏွဳန္းၿပည့္အာဏာရယူႏိုင္သည္ဟုမဆို သာေခ်။ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးႏွင့္ဥပေဒၿပဳေတာ္လႊတ္ေတာ္အဆင့္ဆင့္တိုင္းတြင္ (၂၅%)တပ္မေတာ္သားကိုယ္စားလွယ္ မ်ား၏ ပါ၀င္မွု၊ ႏိုင္ငံေတာ္၏အခ်ဳတ္အၿခာအာဏာကိုပ်က္ယြင္းေစမည့္ထိပါးမွုရွိတိုင္း တပ္မေတာ္မွအာဏာ ထိန္းသိမ္းခြင့္ mandate ႏွင့္ (၇၅%)ထက္မနည္းေသာၿပည္ေထာင္စုလႊတ္ေတာ္တစ္ရပ္လံုး၏သေဘာတူညီ ခ်က္မရဘဲ တည္ဆဲအေၿခခံဥပေဒ၏အဓိကၿပဌာန္းခ်က္မ်ားကိုေၿပာင္းလဲခြင့္ေပးမထားၿခင္း တည္းဟူေသာ အတားအဆီးၾကီးမ်ားက၊ တက္သစ္စအစိုးရ၏လုပ္ပိုင္ခြင့္ကိုဇက္သတ္ထိန္းခ်ဳတ္ထားေနေသးသည္။
ၿပီးခဲ့ေသာ ၂၀၁၆၊ ေဖေဖၚ၀ါရီလထုတ္ အတြဲအမွတ္(၄)၊ အမွတ္စဥ္(၂) “ၿမန္မာဂဇက္” တြင္ စာေရးသူမွ အစိုးရသစ္ကၾကံဳေတြ့ရမည့္အဓိကစိမ္ေခၚမွုၾကီး(၄)ခုအေၾကာင္းတင္ၿပခဲ့ပါသည္။ ဤေဆာင္းပါးတြင္ ယင္း စိမ္ေခၚမွုၾကီးမ်ားႏွင့္ေနာက္ဆက္တြဲအတားအဆီးမ်ားအေၾကာင္းေဆြးေႏြးသြားမည္ၿဖစ္ပါသည္။
(က) တိုင္းရင္းသားလူမ်ိဳးစုငယ္လက္နက္ကိုင္မ်ား၏ရာသက္ပန္အပစ္အခတ္ရပ္စဲေရး ႏွင့္ ဖက္ဒရယ္မူေတာင္း ဆိုမွုမ်ား၊
ၿမန္မာ့ႏိုင္ငံေရးေခါင္းေဆာင္ဟုလည္းဆိုႏိုင္၊ အမ်ားလူထု၏ေထာက္ခံမွုကိုရရွိထားသူလည္းဆိုႏိုင္သည့္အၿပင္၊ ႏိုင္ငံတကာ၏ေလးစားေထာက္ခံမွုကိုရထားေသာ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္၏ဦးေဆာင္ၾကား၀င္မွုက၊ ဤ ရာစု တစ္ခုနီးပါးၾကာ၊ ဗဟိုအစိုးရႏွင့္ တုိင္းရင္းသားလူမ်ိဳးစုမ်ားၾကားအယံုအၾကည္ကင္းမဲ့ေနေသးမွုကို ေၿဖေဖ်ာက္ ေပးႏိုင္မည္ဟု ၿပည္တြင္းေရာၿပည္ပႏိုင္ငံမ်ားကေမွ်ာ္လင့္ၾကသည္။ သူမ၏စြမ္းရည္ထက္ၿမက္မွု၊ အေၿမွာ္အၿမင္ ၾကီးမားမွုကိုဘက္ေပါင္းစံုတို့ကယံုးမွားသံသယကင္းၾကေသာ္လည္း၊ ပါ၀င္ေဆြးေႏြးၾကေသာအၿခား stakeholders မ်ား (အထူးသၿဖင့္တပ္မေတာ္)ႏွင့္ပုဂၢိဳလ္အင္အားစုႏိုင္ငံေရးပါတီအခ်ိဳ့ တို့ကို မယံုၾကည္ႏိုင္ ၾကေသးၿခင္းက၊ တႏိုင္ငံလံုးကေတာင့္တေသာ သာယာ၀ေၿပာ၍စစ္မီးၿငိမ္းေသာလူေနမွုဘ၀ကိုမ်ားစြာ အဟန့္ အတားၿဖစ္ေနေစေသးသည္။ ၿပည္မမွခြဲထြက္ၿခင္းသည္၊ ၿပည္နယ္ႏွင့္ေဒသသစ္ေတာင္းဆိုေသာ လူမ်ိဳးစုတို့၏ အေၿခခိုင္မာမွု၊ သီးသန့္ရပ္တည္ႏိုင္မွုကိုမ်ားစြာအႏၱရာယ္ၿဖစ္ေစႏိုင္သည္ဆိုသည့္အခ်က္ကို၊ လူမ်ိဳးစုငယ္ေခါင္း
ေဆာင္မ်ားကသေဘာေပါက္ထားၾကပံုရပါသည္။ သို့ေသာ္လည္းမိမိတို့ေဒသတြင္းဂိုဏ္းဂဏခြဲအဖြဲ့အစည္း ငယ္မ်ား၏၊ တညီတညြတ္တည္းတစ္သံတည္းထြက္ေသာ၊ သေဘာတူညီမွုကိုရရွိရန္၊ အဆိုပါတိုင္းရင္းသား ေခါင္းေဆာင္ဆိုသူတို့ကမ်ားစြာၾကိဳးစားရုန္းကန္ေနၾကရဆဲၿဖစ္သည္။ မိမိတပ္မိမိႏိုင္ေအာင္ထိန္းသိမ္းေနၾကရ ဆဲဆိုပါစို့။ ဤအခ်က္ကိုအစိုးရဘက္ႏွင့္တပ္မေတာ္ဘက္မွေကာင္းစြာေလ့လာသေဘာေပါက္ၾကပံုရသည္။ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္အေနၿဖင့္လည္း၊ သူမ၏ရည္မွန္းခ်က္ၿဖစ္ေသာ (၂၁)ရာစုပင္လံုညီလာခံသည္ၾကာ ရွည္ဆြဲထားၿခင္းက၊ စည္းလံုးၿခင္းထက္၊ ၿပိဳကြဲၿခင္းကိုဦးတည္ႏိုင္ေၾကာင္းေလ့လာမိပံုရသၿဖင့္၊ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးကို ယခုသက္တမ္းအတြင္းပင္အၿပီးအၿပတ္လုပ္ခ်င္ပံုရသည္။ ဤအခ်က္ကားေသြးထြက္ေအာင္မွန္ကန္ေပသည္။ ေဆြးေႏြးပြဲၾကာေလ၊ မယံုၾကည္မွုစိတ္မ်ားလာႏိုင္ေလပင္ၿဖစ္သည္။ ရွိၿပီးသေဘာတူညီခ်က္မ်ားေတြပင္ပ်က္ သြား ႏိုင္သည္။ ေၿမာက္ပိုင္းမဟာမိတ္(၄)ဖြဲ့သည္ ေနာက္ဆံုးေတာင့္ခံေနေသာတံတိုင္းၾကီးၿဖစ္ေနေပသည္။ ေနာက္ထပ္အဖြဲ့သစ္၊ ေတာင္းဆိုခ်က္အသစ္ေတြေပၚေပါက္မလာႏိုင္ဟုမည္သူ့ကမွ်အာမမခံႏိုင္။ ေလ့လာ ၾကည့္သေလာက္၊ ရာသက္ပန္အပစ္အခတ္ရပ္စဲေရးကိုစတင္ခဲ့ေသာ၊ ယခင္သမၼတဦးသိန္းစိန္ လက္ထက္ ကပင္၊ တပ္မေတာ္၏အရင္းခံေစတနာၿဖစ္ေသာ ထာ၀ရၿငိမ္းခ်မ္းေရးကိုၿပသခဲ့သည္၊ ထိုစဥ္ကတည္းက၊ ႏွစ္ပရေစၦဒၾကာမ်က္ႏွာၿခင္းမဆိုင္လိုခဲ့ၾကေသာ အဓိကတိုင္းရင္းသားေခါင္းေဆာင္ၾကီးမ်ားလက္ေရတၿပင္စည္း ေတြ့ၿမင္ခဲ့ရသည္မဟုတ္ပါလား။ သို့ေသာ္လည္း တပ္မေတာ္ဟူေသာၾကား၀င္မွုကိုလက္မခံႏိုင္ေသာအစြဲအလမ္း တို့ကၿငိမ္းခ်မ္းေရးတံခါး၀ကိုဖြင့္လွစ္ယံုသာဖြင့္လွစ္ႏိုင္ခဲ့သည္။ သို့ေသာ္ တပ္မေတာ္၏စိတ္ဓါတ္ေရးရာႏွင့္ ေခတ္မွီေသာၿပဳၿပင္ေၿပာင္းလဲမွုမ်ားစြာတို့ကို ယခုေနာက္ပိုင္းတြင္ထင္ထင္ရွားရွားေတြ့လာရၿပီၿဖစ္သည္။ ေနာင္ေနရာသစ္ယူေသာစစ္ေခါင္းေဆာင္မ်ားအတြက္သင္ၾကားပို့ခ်မွုတိုင္း(အဓိကအားၿဖင့္ႏိုင္ငံေတာ္ကာကြယ္ေရးတကၠသိုလ္၊ တကၠသို္လ္ႏွင့္စစ္ဦးစီးတကၠသိုလ္မ်ား) တြင္ၿပည္ပအဆင့္ၿမင့္တကၠသိုလ္ၾကီးမ်ားမွ ပညာရွင္ မ်ားဖိတ္ေခၚ၍ ေဆြးေႏြးဆန္းစစ္ၿခင္းမ်ားၿပဳလာၿခင္းသည္၊ ေရရွည္အတြက္ေကာင္းေသာလကၡဏာမ်ား ဟုဆို ရမည္။ စစ္မွန္ေသာမိမိၾကမၼာမိမိဖန္တီးခြင့္ႏွင့္ကိုယ့္ေဒသ၏အုပ္ခ်ဳပ္ေရးႏွင့္ဘ႑ာေရးႏွင့္ ထြက္ကုန္သယံဇာတ တို့ကိုလြတ္လပ္စြာစီမံခန့္ခြဲပိုင္ခြင့္သည္ဒီမိုကေရစီ၏အႏွစ္သာရပင္မဟုတ္ပါလား။ ယင္းတို့ရရွိေရးသည္လည္း ရာသက္ပန္ၿငိမ္းခ်မ္းေရးအေပၚတြင္မ်ားစြာမူတည္ေနသည္မဟုတ္ပါလား။
(ခ) အုပ္ခ်ဳပ္ေရးမ႑ိဳင္
အစိုးရေဟာင္းမွက်န္ရွိခဲ့ေသာ အၿမဲတမ္းအတြင္း၀န္မ်ားဦးေဆာင္ေသာဌာနအၾကီးအကဲအဆင့္ဆင့္တို့က၊ အစိုးရသစ္ကိုစိတ္ႏွစ္ခြႏွင့္ၾကိဳဆိုခဲ့ၿခင္းကစနစ္သစ္အုပ္ခ်ဳပ္ေရးတံခါးကိုဖြင့္လွစ္ခဲ့သည္။ အရိုးစြဲေနေသာ အဆက္အဆင့္ဆင့္ကိုေၾကာက္ရြံ့ခဲ့ရေသာ၊ အထက္အဆင့္ဆင့္ကိုေပးကမ္းၿခင္းၿဖင့္မိမိရာထူးတည္ၿမဲေရး ကိုေရွ့ရွုေသာ စိတ္ဓိတ္သည္၊ ဌာနႏွင့္ၿပည္သူကိုအလုပ္အေၾကြးၿပဳမွုေဆာင္ပုဒ္ကိုလမ္းေဘးသို့ေရာက္ေစခဲ့ သည္။ အဂတိလိုက္စားမွုႏွင့္အက်င့္ပ်က္ခ်စားမွုလႊမ္းမိုးခဲ့ေသာ၊ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးစနစ္မွ၊ “လာဘ္ယူလ်င္ ေထာင္မ်က္ႏွာစာကိုၾကည့္ထား” ဟူေသာအစိုးရသစ္၏ၿပင္းထန္ေသာေၾကြးေၾကာ္တားဆီးမွုတို့ေၾကာင့္၊ အစိုးရယႏၱရားရပ္လုနီးပါးၿဖစ္သြားသည္ကိုေတြ့ရသည္။ သူ့ေၿခလွမ္းကိုယ့္ေၿခလွမ္းအကဲစမ္းေသာကာလတခုႏွင့္
အစပ်ိဳးခဲ့ေသာကနဦးအုပ္ခ်ဳပ္ေရးအစရွိခဲ့သည္ဟုဆိုပါစို့။ ၀န္ၾကီးမ်ားက မိမိလက္ေအာက္အရာရွိၾကီးငယ္တို့ကို ရဲရဲလုပ္ပါဟုဆိုေသာ္လည္း၊ အေၿခအေနေတြအကဲစမ္းၾကသည့္ဌာနအၾကီးအကဲအနည္းႏွင့္အမ်ားဆိုသလို ေတြ့ၾကရသည္။ တက္လာေသာအစိုးရအဖြဲ့၀င္အေတာ္မ်ားမ်ားမွာ မိမိတို့ဌာနႏွင့္တနည္းမဟုတ္တနည္း က်ြမ္း၀င္ၿပီးသားဟုဆိုႏိုင္ေသာ္လည္း၊ မိမိတို့ထိစပ္ခဲ့ေသာကာလကားပေ၀သနီေခတ္မ်ားကၿဖစ္ေနသည္။ ယင္းေခတ္ကာလလုပ္နညး္လုပ္ဟန္ အယူအဆကြာဟမွုကိုေၿဖေပ်ာက္ေအာင္ၾကိဳးစားေနရေသာကာလ ၿဖစ္သည္။ ခက္သည္ကား ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္မွ “ႏိုင္ငံအတြက္/ၿပည္သူအတြက္တိုက္ရိုက္အက်ိဳးရွိလ်င္ လုပ္စရာရွိရဲရဲလုပ္ပါ”ဟူေသာ တိုက္တြန္းစကားကိုအစိုးရအဖြဲ့အၾကီးအကဲမ်ားႏွင့္အဆင့္ဆင့္ေသာ အရာရွိၾကီး ငယ္တို့ကမ၀ံ့မရဲၿဖစ္ေနေသးသည္ကိုအထင္းသားေတြ့ေနရေသးသည္။ အဓိကၿပႆနာကား အမုန္းမခံရဲၾက ေသးၿခင္းၿဖစ္သည္။ လူေဟာင္းေတြထြက္၍လူသစ္ေတြတက္လာေသာ္လည္း၊ မိမိတို့တသက္တာေတြ့ၿမင္ေန ရေသာ (၀ါ) ေခါက္ရိုးၾကိဳးေနေသးေသာဗ်ဴရိုကေရစီစနစ္၏ေလာင္းရိပ္ေအာက္တြင္ အိမ္ေမာက်ေနၾကဆဲ ပင္ရွိေနေပေသးသည္။ သတင္းစာႏွင့္မီဒီယာတို့တြင္အားတက္သေရာတက္ၾကြေသာပံုပမ္းမ်ား ေတြ့ေနရ ေသာ္လည္း၊ အမုန္းခံရမည့္ကိစၥေတြတတ္ႏိုင္သမွ်ေရွာင္ရွားရင္း၊ ေဆြးေႏြးပြဲ၊ အစည္းအေ၀း၊ ညွိႏွိဳင္းပြဲ ဟူေသာ နာမည္တြင္ေကာင္းေသာ အဆင့္ေတြမွာပင္ရွိေနေသးသည္။ မ်ားစြာေသာေကာ္မတီတို့တြင္၎၊ အစည္းအေ၀း တို့တြင္၎၊ ခရီးစဥ္မ်ားတြင္၎ မွတ္စုလိုက္ေသာေက်ာင္းသားမ်ားအၿဖစ္ေတြကိုသာေတြ့ေနရေသးသည္။ ယခင္ကလုပ္ရပ္မ်ားအၿဖစ္ေတြကိုသာေတြ့ေနရေသးသည္။ ယခင္ကလုပ္နည္းလုပ္ဟန္မ်ားကိုသာမ်က္ႏွာ သစ္မ်ား အစားထိုး၀င္ေရာက္ေနရာယူလ်က္လုပ္ၿမဲကိစၥမ်ားကိုသာေတြ့ေနရသည္မွာ၀မ္းနည္းဘြယ္ပင္။ ေနာက္တခ်က္ကား ကိစၥမွန္သမွ်ကိုလူထုကအစိုးရ၏ပခံုးေပၚတြင္သာပံုခ်ေနေသးၿခင္းၿဖစ္သည္။ Public is part of the stakeholders ဟူေသာအခ်က္ကိုၿပည္သူတို့အတြင္းစိမ့္၀င္ေအာင္ၿပဳလုပ္ႏိုင္ေသာအင္အားနည္း ေနေပေသးသည္။ ယင္းမွာလည္းအဆက္ဆက္ေသာအစိုးရတို့၏ အရာရာတြင္မိမိတို့ကသာလက္၀ါးၾကီး အုပ္လ်က္ ခ်ယ္လွယ္ခ်င္တိုင္းခ်ယ္လွယ္ခဲ့ေသာစနစ္ဆိုးမ်ား၏ေလာင္းရိပ္ေၾကာင့္ဟုအၿပစ္တင္ရမည္ၿဖစ္သည္။ သို့ေသာ္ယခုအခါ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးႏွင့္တရားဥပေဒစိုးမိုးေရးတို့တြင္လူထု၏မၿဖစ္မေနပါ၀င္ရမည့္အခန္း က႑ကို ပညာေပးေသာအစိုးရမဟုတ္ေသာအဖြဲ့စည္းမ်ား၊ အရပ္ဖက္ပညာရွင္မ်ားကလူထုအားေတာေရာၿမိဳ့ပါမက်န္သြား ေရာက္ပညာေပးသင္တန္းမ်ားေပးေနသည္ကို၀မ္းေၿမာက္ဘြယ္ေတြ့ရသည္။ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးသာမက၊ ဥပေဒၿပဳ၊ တရားေရးႏွင့္၀န္ထမ္းေရးရာပိုင္းတို့၏တည့္မတ္မွုသည္ ဒီမိုကေရစီေရးဦးတည္မွုလမ္းေၾကာင္းကိုခိုင္မာေစေရး အတြက္ အေၿခခံမ်ားပင္မဟုတ္ပါလား။ လူထုကေမွ်ာ္လင့္ၿခင္းမ်ားစြာထားခဲ့ေသာ ၿပည္ပ(အထူးသၿဖင့္ အေနာက္ႏိုင္ငံႏွင့္ဖြံ့ၿဖိဳးၿပီးႏိုင္ငံမ်ား) ၏နည္းပညာႏွင့္တိုက္ရိုက္ရင္းႏွီးၿမွဳပ္ႏွံမွုမ်ားအားတက္သေရာ္၀င္ေရာက္ လာမွုမရွိၿခင္းတို့က၊ ႏိုင္ငံတြင္းစီးပြားလည္ပါတ္မွုကိုရပ္တံ့သြားေစသၿဖင့္၊ စီးပြားေရးေခတ္ေအးၾကီးတြင္းေရာက္ မွန္းမသိေရာက္သြားေစသည္။ တဆက္တည္းပင္ေငြေၾကးေၿပာင္းလဲမွုမ်ားကစီးပြားေရးလုပ္ငန္းရွင္ မ်ားကို အဟန့္အတားၿဖစ္ေနေစသည္။ ေနာက္တခ်က္ကား၀န္ထမ္းမ်ားအဆင့္ဆင့္ခန့္အပ္ၿခင္း၊ ရာထူးတိုး ၿခင္း၊ ေၿပာင္းေရႊ့အေရးယူၿခင္းမ်ားကို ဗဟိုအဆင့္ကကိုင္စြဲၿပဳလုပ္ေနၿခင္းသည္လည္းမွားယြင္း ေသာအယူအဆ ေဟာင္းၾကီးအၿဖစ္၊ ေဒသတြင္းအတြင္ပင္အထီးက်န္ေနဆဲၿဖစ္သည္ကိုေတြ့ရသည္။ အရာရွိအရာခံအဆင့္ဆင့္
တို့၏၀န္ထမ္းေရးရာကိစၥတို့ကိုညႊန္ၾကားေရးမွုးခ်ဳပ္/ဦးေဆာင္ညႊန္ၾကားေရးမွုသာမကႏိုင္ငံေတာ္သမၼတရံုးအဆင့္အထိသို့တင္ၿပရၿခင္းသည္လည္းေခတ္ႏွင့္မေလ်ာ္ညီေတာ့ေသာကိစၥရပ္မ်ားၿဖစ္သည္။ delegation of authority အဆင့္ဆင့္တြင္ ၀န္ထမ္းေရးရာကိစၥကိုပါတာ၀န္ယူေစသင့္သည္။ ဤအခ်က္ကား၀န္းထမ္းေရးရာ ကိစၥကိုကိုင္တြယ္ၿခင္းၿဖင့္လာဘ္ပါသကေပါမ်ားခဲ့ေသာေခတ္အဆက္ဆက္စနစ္ဆိုးေၾကာင့္ယင္းလုပ္ပိုင္ခြင့္ၾကီးေပၚတြင္ဖင္ခုထိုင္လ်က္ၾကီးပြားၾကသေတြကယင္းအခြင့္အေရးကိုအလုအယက္ထိန္းခ်ဳတ္ထားလိုမွုေတြေၾကာင့္ဟုဆိုရမည္။ မိမိခန့္အပ္ရာထူးေပးသူတို့ကမိမိတို့အၾကီးအကဲမ်က္ႏွာကို သာ ၾကည့္ၿပီး၊ ၿပည္သူ့ဘ႑ာကိုစားရ ေသာၿပည္သူတို့၏မ်က္ႏွာကိုေမ့ေလ်ာ့ၿခင္းမကေမ့ေလ်ာ့ၾကေလကုန္သည္။ အထက္အဆင့္ဆင့္ကလည္းကိစၥ ၾကီးငယ္တို့ကို၀င္ေရာက္ခ်ယ္လွယ္လႊမ္းမိုးမွုမ်ားကလည္း၊ အဂတိမွုမ်ားေပါမ်ားလာေစေသာအေၾကာင္းအခ်င္း ရာမ်ားပင္။
(ဂ) လူမ်ိဳးေရးႏွင့္ဘာသာေရးမတည္ၿငိမ္မွုမ်ား
ႏွစ္ပရေစၦဒၾကာၿမင့္ခဲ့ေသာဤအင္အားၿပိဳင္လြန္ဆြဲမွု(၂)ရပ္ကို ၿမန္မာ့သမိုင္းတြင္အေတာမသတ္ႏိုင္ေအာင္ေတြ့ ၾကရဆဲပင္။ လူထုႏွင့္ဘာသာေရးေခါင္းေဆာင္တို့၏လူမ်ိဳးေရးႏွင့္ဘာသာေရးအယူသီးမွုသည္၊ ႏိုင္ငံအုပ္ခ်ဳပ္သူ အဆက္ဆက္၏လက္၀ယ္၊ ခြဲၿခားဆက္ဆံတတ္ေသာ အၿမင္မၾကည္လင္မွုတို့က ႏိုင္ငံ၏တည္ၿငိမ္မွုကို ရန္ၿပဳေန ဆဲပင္။ အထူးသၿဖင့္အုပ္ခ်ဳပ္သူလူတန္းစားအတြင္းပုဂိၢဳလ္ေရးႏွင့္မိမိတို့၏စီမံခန့္ခြဲပိုင္ခြင့္အာဏာကို ေရာေထြး အသံုးခ်တတ္ေသာ စရိုက္ကႏိုင္ငံဖြံ့ၿဖိဳးမွုကိုမ်ားစြာခ်ိမ္းေၿခာက္ေနေသးသည္။ လူထုအၾကိဳက္အစိုးရတက္လာၿပီး တည္ၿငိမ္ေအာင္ၾကိဳးစားေနရင္း၊ ႏိုင္ငံဖြံ့ၿဖိဳးေရးႏွင့္မိသားစုလူမွုဘ၀လံုၿခံဳ၍အာမခံခ်က္အၿပည့္ရွိေသာလူေနမွု ၀န္းက်င္ထူေထာင္ေရးကိုဦးတည္ရမည့္အစား၊ အမုန္းတရားကိုဦးတည္ေနၿခင္းကိုအစိုးရမွေၿဖေလွ်ာ့ေပးေန ရၿခင္း၊ ရွင္းလင္းေနရၿခင္းကအလုပ္ပိုၾကီးတခုၿဖစ္ေနယံုမက၊ အၿခားဖြံ့ၿဖိဳးေရးလုပ္ငန္းမ်ားကိုေနာက္ဆုတ္ သြားေစသည္။ ခက္သည္ကားလူထုကိုယ္တိုင္လူမ်ိဳးေရးႏွင့္ဘာသာတရားကိုလက္ဆုတ္ လက္ကိုင္ၿပဳ ေန ေသးၿခင္းက အုပ္ခ်ဳပ္သူတို့အတြက္ခက္ခဲသိမ္ေမြ့ေသာကိစၥရပ္ၾကီးၿဖစ္ေနေစသည္မွာအမွန္ပင္။
တစ္ႏွစ္ပါတ္လည္ဟူသည္ကားစနစ္တခုအေၿပာင္းအလဲအတြင္းတိုေတာင္းေသာကာလၿဖစ္ေပသည္။ ဘက္စံုတို့ကသည္းခံၿခင္းအၿပည့္၊ နားလည္မွုအၿပည့္ရွိၾကယံုမက၊ တဖက္ႏွင့္တဖက္၊ တဖြဲ့ႏွင့္တဖြဲ့ အၿပန္ အလွန္ယံုၾကည္မွုမ်ားတည္ေဆာက္ႏိုင္မွုအတိုင္းအတာေပၚတြင္မ်ားစြာမူတည္ေနသည္။ ႏိုင္ငံတကာတြင္ သာမက၊ ေဒသတြင္းတြင္ပင္အဖက္ဖက္ကေနာက္က်ၿခင္းမကေနာက္က်ခဲ့ေသာအေၿခကို ၿပန္လည္ ထူေထာင္ ၾကရန္လိုသည္။ အထူးသၿဖင့္ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္သည္၊ ယေန့ၿမန္မာႏိုင္ငံ၏တခုတည္းေသာေမွ်ာ္လင့္ခ်က္ ေရာင္ၿခည္ၿဖစ္သည္။ ဤအခြင့္အလမ္းတို့သည္ စကၠန့္တိုင္းကုန္ဆံုးေနသလို၊ အခ်ိန္ကာလမ်ားေက်ာ္ၿဖတ္ကုန္ လြန္စၿပဳေနၿပီၿဖစ္သည္။ မိမိတို့၏ ပုဂၢိဳလ္ေရး၊ ဘာသာေရး၊ လူမ်ိဳးေရးအယူသီးမွုတို့ေၾကာင့္၊ မိမိႏွင့္တကြ မိမိတို့ ႏွွင့္ထိစပ္ေနေသာ ၿပည္သူသန္း(၅၀)ေက်ာ္တို့၏ဘ၀ကို အမိုက္ေမွာင္ေခ်ာက္ကမ္းပါးအတြင္းဆြဲခ် သြားေသာ အၿဖစ္သို့မေရာက္ၾကရေလေအာင္၊ အၿမင္မွန္ရၾကပါဟူ၍သာ။ ။

Monday, February 27, 2017

အမ်ိဳးသားေရး၀ါဒီမ်ား ေခါင္းေထာင္လာေသာ….ယေန့ကမၻာ

ၿပီးခဲ့တဲ့ ဇႏၷ၀ါရီ (၁၈) ရက္ေန့မွာ၊ Donald Trump တေယာက္ေရြးေကာက္ခံသမၼတအၿဖစ္ရက္ပိုင္းအတြင္း ခ်င္းနင္း၀င္ေရာက္ၿပီးခ်င္း၊ ေနာင္ (၂၀၂၀) အေထြေထြေရြးေကာက္ပြဲၾကီးကို ၀င္ေရာက္ဖို့အတြက္၊ မဲဆြယ္မဲ့ slogan တခုကိုတမဟုတ္ခ်င္းေၾကၿငာခဲ့ ပါတယ္ - “KEEP AMERICA GREAT”။ “Make America Great Again” ဆိုတဲ့ေၾကြးေၾကာ္ခ်က္နဲ့ သမၼတၿဖစ္လာသူ Donald Trump ဟာ ေခတ္သစ္အေမရိကသမၼတေရြး ေကာက္ပြဲမွာ လူၾကိဳက္အနည္းဆံုး (၃၆%) နဲ့ အိမ္ၿဖဴေတာ္ကိုအေၿခခ်သူတေယာက္ၿဖစ္ယံုမက၊ လူၾကိဳက္ အမ်ားဆံုးမဲဆႏၵ (popular votes) မဲသန္း(၂)နီးပါးဟာၿပိဳင္ဖက္ Hillary Clinton ဆီကို ေရာက္ရွိသြားတဲ့ သမိုင္းတြင္ေစတဲ့ေနာက္ထပ္ အရံွဳးၾကီးနဲ့ရွံုးခဲ့သူမို့၊ အေမရိကန္ လူထုနဲ့ ကမၻာကိုပင့္သက္ဖ်ာအံ့ၾသၿခင္းမက အံ့ၾသေစခဲ့ပါတယ္။ ဘယ္လို ဘဲၿဖစ္ၿဖစ္ႏွစ္(၂၀၀)ေက်ာ္အေၿခခိုင္ခဲ့တဲ့အေမရိကအေၿခခံဥပေဒရဲ့Electors ေတြရဲ့တန္းတူရည္တူမဲဆႏၵအဆံုးအၿဖတ္အရ၊ ခုခ်ိန္မွာသူဟာ (၄၅) ဆက္ေၿမာက္သမၼတအၿဖစ္တရား၀င္ၿဖစ္ ေနပါၿပီ။ ကမၻာမွာဒီမိုကေရစီမွာစံနမူအၿဖစ္ရာစုႏွစ္(၂)ခုိုင္အခိုင္အမာ ရွိယံုမက၊ ဒီမိုကေရစီဆိတ္သုဥ္းေနခဲ့ တဲ့ကမၻာ့ႏိုင္ငံအေတာ္မ်ားမ်ားကို၊ ေဗ်ာင္က်က်တမ်ိဳးသြယ္၀ိုက္ေသာနည္း ေတြအရဘဲၿဖစ္ၿဖစ္၊ ေ၀ဖန္ၿခင္း၊ အတိုက္အခံဒီမိုကေရစီေရးအင္အားစုမ်ားကို အားေပးၿခင္းၿပဳလုပ္ခဲ့တဲ့ အေမရိကၿပည္ ေထာင္စုဟာ၊ ခုခ်ိန္ မွာဘက္ေၿပာင္းလဲၿပီး၊ လက္ယာစြန္းယိမ္းေနၿပီလားဆိုတဲ့ေမးခြန္းေမးစရာၿဖစ္လာေနပါၿပီ။ သမၼတၿဖစ္ၿပီး၊ ရက္ပိုင္းအတြင္းမွာဘဲ၊ ေရြးေကာက္ပြဲကတိက၀တ္အတိုင္း၊ အေမရိကနဲ့ဆက္ဆံေရးမေၿပၿပစ္ တဲ့အာ ဏာရွင္စနစ္ကိုသိသိသာသာၾကီးဦးတည္ေနတဲ့ရုရွားသမၼတဗလာဒီမာပူတင္ကိုခ်ီးမြန္းစကားေၿပာၿခင္း၊ ေရႊလမ္းေငြလမ္းေဖါက္ရန္အစပ်ိဳးစကားေတြအထပ္ထပ္ေၿပာလာၿခင္း၊ မူစလင္(၇)ႏိုင္ငံက၀င္ေရာက္လာ မယ့္သူမ်ားကိုဗီဇာတားဆီးမိန့္မ်ားထုတ္ၿပန္ၿခင္း၊ ႏိုင္ငံတ၀ွမ္း၀င္ေငြရွိ/နည္း/မဲ့မ်ားအပါအ၀င္၊ ၿပည္သူသန္း(၂၀) လက္၀ယ္ရွိက်န္းမာေရးအာမခံမ်ားကိုကာကြယ္ေပးေနတဲ့ Obamacare ေခၚ Affordable Care Act (ACA) ကိုဖက္သိမ္းအစားထိုးေရးအမိန့္မ်ားထုတ္ၿပန္ၿခင္း၊ Palestine ကိုအသိအမွတ္မၿပဳေရးအပါအ၀င္အေမရိက သံရံုးကို Jerusalem သို့ေၿပာင္းေရႊ့ေရး၊ Mexico နယ္စပ္တေလွ်ာက္မွာ မဟာတံတိုင္းကာရံေရး၊ တရားရံုးခ်ဳပ္မွာ မိမိအပါအ၀င္အာဏာရလူမ်ားစုRepublican Party အက်ိဳးစီးပြားဘက္ယိမ္းႏိုင္မဲ့ တရားသူၾကီး တစ္ဦးအၿမန္ ခန့္ထားေရး၊ NATO အပါအ၀င္ ကုလသမဂၢအဖြဲ့အစည္းမ်ားမွာ အေမရိကတစ္ဦးတည္းကအမ်ားစုေငြထဲ့၀င္ မွုကိုေလ်ွာခ်ေရး၊ ယခင္သမၼတအဆက္ဆက္ကတိက၀တ္ေတြကိုဖယ္ရွားေရး၊ ၀ါရွင္တန္ႏိုင္ငံေရး အ၀န္းအ ၀ိုက္အတြင္းအက်င့္ပ်က္ခ်စားမွုမ်ား၊ ပြဲစားလုပ္ငန္းမ်ားကန့္သတ္ရုတ္သိမ္းေရး၊ ကုလပဋိညဥ္ ကတားၿမစ္ထား တဲ့ အၾကမ္းဖက္စစ္ေသြးၾကြမ်ားစစ္ေဆးေမးၿမန္းနည္းမ်ားၿပန္အသက္သြင္းေရး၊ ကုန္သြယ္ေရး စာခ်ဳပ္မ်ားဖ်က္ သိမ္းေရး၊ ၿပည္ပရင္းႏွီးၿမွဳပ္ႏွံသူမ်ားကိုအေရးယူေရး၊ သြင္းကုန္မ်ားကိုအခြန္အဆမတန္ၿမွင့္ေရး စတဲ့ေၿမာက္မ်ား လွစြာတဲ့အေၿပာင္းအလဲမ်ားကိုဦးတည္မဲ့အမိန့္ညႊန္ၾကားခ်က္မ်ား ေန့ညမဆိုင္းထုတ္ၿပန္ခဲ့ၿခင္းတို့ကို လုပ္လာခဲ့ ပါတယ္။ ဒီအမိန့္မ်ားဟာ တကယ္လက္ေတြ့မွာ တြန္းအားေပးႏိုင္မွုတကယ္ရွိႏိုင္မလားဆိုတဲ့အခ်က္ကို၊ အစိုးရ
အ၀န္းအ၀ိုက္အတြင္းေရာ၊ လႊတ္ေတာ္နဲ့ၿပင္ပပညာရွင္ေလာကၾကားမွာ ၾကီးမားက်ယ္ၿပန့္တဲ့၊ သံသယေတြ ၾကီးထြားလာေစတာအမွန္ပါဘဲ။ အဲ့ဒီအမိန့္မ်ားနဲ့သူ့ရဲ့(၃၆၀)ဒီကရီပါတ္၀န္းက်င္အားလံုးနဲ့မီဒီယာေလာကကို အဆက္မၿပတ္တိုက္ခိုက္မွုေတြကိုၿပဳလုပ္ခဲ့တဲ့အတြက္၊ ဆန့္က်င္မွုအင္အားၿပဆႏၵၿပတာေတြအေမရိကၿမိဳ့ၾကီး အားလံုးလိုလိုုနဲ့ႏိုင္ငံတကာၿမိဳ့ၾကီးေတြမွာသမၼတအၿဖစ္က်မ္းသစၥာၾကိမ္ဆိုၿပီး (၂၄)နာရီအတြင္းမွာ အုတ္ေအာ္ ေသာင္းနင္းက်င္းပခဲ့ၾကပါတယ္။ အေမရိကႏိုင္ငံသမိုင္းတေလွာက္အတြင္းမွာ၊ သမၼတအၿဖစ္ေရာက္ရွိၿပီး၊ ရက္ မကူးခင္အတြင္းမွာ အ ၾကီးမားဆံုးေသာမၾကိဳက္ႏွစ္သက္မႏွစ္ၿမိဳ့မွုကိုခံယူၿခင္းခံရတဲ့ပထမဆံုးသမၼတအၿဖစ္ သမိုင္းတြင္သြားေစပါတယ္။
တကယ္ေတာ့ွ (၂၀)ရာစုသမိုင္းစာမ်က္ႏွာသစ္မွာ လက္်ာအမ်ိဳးသားေရး၀ါဒီယိမ္းမွုအားၿပိဳင္မွုကို ဆိုဗီယက္ ယူနီယံၿပိဳလဲၿပီး၊ ဒီမိုကေရစီအစိုးရေပၚထြက္လာတဲ့ရုရွနဲ့ဥေရာပတခြင္မွာတၿပိဳက္နက္တည္း စတင္ခဲ့ၿခင္း ၿဖစ္ပါတယ္။ ဒီမိုကေရစီေရးေၾကြးေၾကာ္ခ်က္နဲ့ အတူတိုးတက္ဆန္းသစ္တဲ့လြတ္လပ္မွုအေတြး အေခၚ (liberalism)အားလြန္လႊမ္းမိုးလာတာကိုမႏွစ္ၿမိဳ့တဲ့ Conservatism ေရွးရိုးစြဲ၀ါဒီမ်ားရဲ့ ရင္တြင္းခံစားခ်က္ေတြ ဟာအဲ့ဒီအခ်ိန္ကတည္းကကိန္းေအာင္းေနခဲ့ၾကတာပါ။ ဆိုလိုတာကေတာ့ ဒီမိုကေရစီေရးေၾကာင့္အာဏာလက္ လႊတ္ခဲ့ရတဲ့အသိုင္းအ၀ိုင္းနဲ့သူတို့ရဲ့ေနာက္ေပါက္အသိုင္းအ၀ိုင္းေတြဟာ၊ မိမိတို့လက္လႊတ္ခဲ့ရတဲ့အခြင့္ထူးပိုင္စိုး ခြင့္ေတြၿပန္လည္ရရွိလာေရးသမိုင္းတပါတ္လည္လာမဲ့အခ်ိန္ကိုအေမွ်ာ္ၾကီးေမွာ္ခဲ့ပါတယ္။ ဒီလိုၾကိဳးပမ္းမွုေတြ ထဲမွာအထိေရာက္ဆံုးလက္နက္ကေတာ့ “အမ်ိဳးသားေရး”ဆိုတဲ့ေၾကြးေၾကာ္ခ်က္ဟာရိုးေပမဲ့ အေတာ္အတန္ အသံုး၀င္ခဲ့ပါတယ္။ အသံုး၀င္ေနဆဲလည္းၿဖစ္ပါတယ္။ ဒီေၾကြးေၾကာ္ခ်က္ဟာ ပညာအဆင့္အတန္းနိမ့္ၿပီး၊ ဗဟုသုတနည္းပါးဆင္းရဲတဲ့လူတန္းစားေတြကိုစည္းရံုးရာမွာအေတာ္ထိေရာက္ခဲ့တယ္လို့သမိုင္းကၿပဆိုေနပါတယ္။ Pew Research အပါအ၀င္ ၿပီးခဲ့တဲ့အေမရိကေရြးေကာက္ပြဲမွာသိပၸံနည္းက်အညႊန္းကိန္းမ်ားတြက္ခ်က္ ခဲ့တဲ့အဖြဲ့အစည္းအေတာ္မ်ားမ်ားက၊ Donald Trump ကိုမဲထဲ့သူလူမ်ားစုဟာ၊ ေကာလိပ္ပညာဘြဲ့ရသူမဟုတ္တဲ့ လူတန္းစား ေကာ္လာၿပာအေၿခခံလူတန္းစား၀င္မ်ားၿဖစ္တယ္လို့အေသအၿခာညႊန္ၿပခဲ့ပါတယ္။ (၁၉၉၁)ဒီဇင္ ဘာခရစ္စမတ္ကာလမွာၿပိဳလဲၿပီးေနာက္၊ လက္ရွိသမၼတၿဖစ္ေနသူဗလာဒီမာပူတင္ဟာ ယခင္ဆိုဗီယက္ယူနီယံ ကြန္ၿမဴနစ္ပါတီအစိုးရလက္ထက္မွာတန္ခိုးထြားခဲ့တဲ့ ေထာက္လွမ္းေရးအၾကီးအကဲေဟာင္းတဦးၿဖစ္ၿပီး၊ အက်င့္ပ်က္ခ်စားမွုမ်ားနဲ့တႏိုင္ငံလံုးယို့ယြင္းၿပီး၊ စိတ္ကုန္ေနတဲ့လူထုၾကီးကို၊ သည္းေၿခၾကိဳက္၀ါဒၿဖစ္တဲ့ “အမ်ိဳးသားေရး”ဆိုတဲ့စည္းရံုးေရးလက္နက္နဲ့ ရုရွႏိုင္ငံကိုသက္တမ္း(၂)ခါၿပန္အုပ္ခ်ဳပ္ၿပီးအပိုင္ဆုတ္ကိုင္ ႏိုင္ဆဲ ၿဖစ္ပါတယ္။ ထိုနည္းတူစြာဘဲဒီမိုကေရစီေရးဆိုၿပီးလူထုေတာ္လွန္ေရးေတြၿပဳလုပ္ခဲ့တဲ့ “အာရပ္ေႏြဦး ေတာ္လွန္ ေရး (Arab Spring Uprising) ဟာလည္း၊ အမ်ိဳးသားေရး၀ါဒီမ်ားရဲ့အလ်င္အၿမန္လက္ဦးမွုတို့ေၾကာင့္၊ အႏွစ္ သာရၿပည့္၀တဲ့ဒီမိုကေရစီႏိုင္ငံမ်ားအၿဖစ္သ့ိုဦတည္ေၿပာင္းလဲရမဲ့အစား၊ အစၥလာမ္၀ါဒကိုအေၿခခံတဲ့ အလယ္ အလတ္၀ါဒီႏိုင္ငံမ်ားအၿဖစ္သို့သာကူးေၿပာင္းသြားခဲ့ပါတယ္။ အေရွ့ေတာင္အာရွႏိုင္ငံေတြမွာလည္း၊ ႏွစ္ရာစုနဲ့ ခ်ီၿပီးအေမရိကနဲ့မဟာမိတ္ၿဖစ္ခဲ့တဲ့ ဖိလစ္ပိုင္ႏိုင္ငံလိုႏိုင္ငံမ်ိဳးမွာလည္း၊ အေမရိကဆန့္က်င္ေရးစကားေတြ
တရစပ္ဆိုလာတဲ့သမၼတသစ္ Rodrigo Duterte ဟာ အာဏာရွင္ေဟာင္းကြယ္လြန္သူသမၼတေဟာင္း Ferdinand Marcos ရဲ့၀ါဒေဟာင္းေတြကိုၿပန္လည္အသက္သြင္းဘို့ၾကိဳးစားေနပါၿပီ။
က်ြန္ေတာ္တို့ၿမန္မာႏိုင္ငံဟာလည္း၊ ၿပီးခဲ့တဲ့(၂၀၁၆)မတ္လကုန္မွာ လူထုတစ္ရပ္လံုးရဲ့ဆႏၵမဲနဲ့သမၼတ ရာထူး ရယူၿပီး အမ်ိဳးသားဒီမိုကေရစီအစိုးရသစ္တက္လာပါတယ္။ အတိုက္အခံစစ္တပ္ေက်ာေထာက္ေနာက္ခံၿပဳ အစိုးရနဲ့ပါတီကိုအၿပတ္အသပ္အႏိုင္ရခဲ့တယ္လို့ဆိုႏိုင္ေပမဲ့လည္း၊ ခုခ်ိန္မွာအဓိကအားၿပိဳင္မွုၿပဳေနတဲ့စစ္မွန္တဲ့ ဖက္ဒရယ္အစိုးရစနစ္အသြင္ကူးေၿပာင္းေရးအတြက္၊ ၿပည္နယ္ နဲ့လူမ်ိဳးစုငယ္မ်ားအတြင္း ကိုယ့္ၾကမၼာကိုယ္ အၿပည့္အ၀ဖန္တီးခြင့္၊ တန္းတူခံစားခြင့္စတဲ့ေတာင္းဆိုခ်က္မ်ားနဲ့ ရင္ဆိုင္ေနရခ်ိန္ၿဖစ္ပါတယ္။ ရယူခဲ့တဲ့ ဒီမိုကေရစီရဲ့ေနာက္ဆက္တြဲ စိမ္ေခၚမွုေတြဆိုရင္လည္းမမွားပါဘူး။ ဒီ့အၿပင္ ဘာသာေရးလူမ်ိဳးေရးတယူသန္၀ါဒီ မ်ားရဲ့စိမ္ေခၚမွုေတြကိုလည္းအဆက္မၿပတ္ခံစားေနရခ်ိန္ ၿဖစ္ပါတယ္။ လြတ္လပ္ေရးနဲ့အတူမီးရွဳးသန့္စင္ဖြားၿမင္ ခဲ့တဲ့၊ တိုင္းရင္းသားလူမ်ိဳးစုလက္နက္ကိုင္ေတာ္လွန္မွုေတြ၊ လူမ်ိဳးေရးဘာသာေရး၊ တိုင္းရင္းသာအေရး မယံု ၾကည္မွု ေတြဟာ၊ ႏိုင္ငံလူမ်ိဳးစုေတြရဲ့ရင္ထဲမွာရာစုတခုတိုင္ေသာ္လည္းၾကီးထြားေနဆဲဆိုတာ အထင္အရွား ပါဘဲ။ ၿပီးခဲ့ တဲ့ၿပည္ေထာင္စုေန့သမၼတသ၀ဏ္လႊာနဲ့ ေခါင္းေဆာင္ ေဒၚေအာင္ဆန္း စုၾကည္တို့ရဲ့မိန့္ခြန္းေတြထဲ မွာမီးေမာင္း ထိုးၿပခဲ့တဲ့ “ယံုၾကည္မွု”(Trust)ကင္းမဲ့ၿခင္းကၿငိမ္းခ်မ္းေရးလမ္းခရီးၿဖစ္တဲ့ တစ္ႏိုင္ငံလံုးရာသက္ပန္ အပစ္အခတ္ ရပ္စဲေရး ကိုအၾကီးအက်ယ္အတားအဆီးၿဖစ္ေနေစတယ္လို့ဆိုပါတယ္။ အဲ့ဒီအတြက္ တေယာက္ နဲ့တေယာက္ တဖြဲ့နဲ့တဖြဲ့ယံုၾကည္မွုနည္းလြန္းၾကလို့ဆိုတာကိုဖြင့္ဟ၀န္ခံေနသလိုၿဖစ္ေနပါ တယ္။ ဒီယံုၾကည္မွု ကမိမိလူမ်ိဳးစု တစုတည္းရဲ့အေရးအရာ၊ ယံုၾကည္ကိုးကြယ္မွုေရးရာတို့ကိုသာတဖက္သတ္အေလးထားမွုတို့ ေၾကာင့္ဆိုတဲ့ တယူသန္လူမ်ိဳးေရး၀ါဒ (ultra-nationalism) ကိုခ၀ါမခ်ႏိုင္ေသးတဲ့အခ်က္ပါဘဲ။ ၿဖစ္စဥ္ေတြ ကိုၾကည့္ၾကပါ။ အမ်ိဳးသားပညာေရးမူ၀ါဒ၊ အမ်ိဳးသားစီးပြားေရးမူ၀ါဒ၊ အမ်ိဳးသားက်န္းမာေရးမူ၀ါဒ စတဲ့ “အမ်ိဳးသား”ဆိုတဲ့ ေ၀ါဟာရကိုေရလဲနဲ့တရားလြန္သံုစြဲေနၾကတဲ့ေခတ္ထဲေရာက္မွန္းမသိေရာက္ေနပါတယ္။ လူၾကားေကာင္းၿပီး၊ လူၿပိန္းၾကိဳက္တဲ့ဒီေ၀ါဟာရက၊ လက္ေတြ့မွာ၊ ၿပည္နယ္ၿပည္မတ၀ွမ္းေၿပးညီဆူၾကံဳ နိမ့္ ၿမင့္လႊမ္းမိုးအက်ိဳး သက္ေရာက္မွုအတိုင္းအတာဘယ္ေလာက္ရွိမလဲဆိုတဲ့အခ်က္ကိုဆန္းစစ္ၿခင္းမရွိဘဲ၊ Blanket policy ေတြ လုပ္ခဲ့တဲ့အတြက္ေတြေၾကာင့္၊ တေယာက္နဲ့တေယာက္တဖြဲ့နဲ့တဖြဲ့၊ မယံုၾကည္မွုဆႏၵၿပဆန့္က်င္မွုေတြ ၿပင္းထန္ေနတာေတြကၿငင္းမရတဲ့သာဓကေတြပါ။ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ လိုလူရိုေသရွင္ရိုေသပုဂၢိဳလ္မ်ားက ၾကား၀င္ေၿဖ ရွင္းတာကိုေတာင္လက္မခံႏိုင္ၾကတဲ့တိုင္ေအာင္ၾကံဳခဲ့ရတဲ့ အမ်ိဳးသားေရး အမည္ခံမူ၀ါဒေတြပါ။
ဒါဆိုရင္လူၾကိဳက္မ်ားသည္းေၿခၾကိဳက္တဲ့ အမ်ိဳးသားေရး၀ါဒဟာ လိုတာထက္ပိုရင္ႏိုင္ငံအတြက္ဘယ္လိုအက်ိဳး ယုတ္မွုေတြၿဖစ္ႏိုင္ေစသလဲဆိုတာေမးစရာရွိလာပါတယ္။ ပထမကမၻာစစ္မီးကာလ အီတလီအာဏာရွင္ မူဆို လီနီဟာ(၁၉)ရာစုမွာေရပန္းစားလာတဲ့ fascism ကိုကမၻာကိုေဖၚထုတ္ၿပသသူလို့ဆိုႏိုင္ပါတယ္။ ဒုတိယကမၻာ စစ္မီးကိုေမႊးခဲ့တဲ့ အာဏာရွင္ ဟစ္တလာဟာ၊ ဂ်ာမန္ၿပည္သူတစ္ရပ္လံုးရဲ့မဲအၿပတ္အသတ္နဲ့ အႏိုင္ရၿပီး ႏိုင္ငံ အၾကီးအကဲၿဖစ္ခဲ့သူပါ။ သူရခဲ့တဲ့အာဏာနဲ့ သူ့ကိုမဲဆႏၵေပးခဲ့သူၿပည္သူေတြကိုအၿပင္းအထန္သတ္ၿဖတ္ ဖိႏွိပ္ ခဲ့တဲ့အတြက္ဖက္ဆစ္စနစ္ဆိုတာသမိုင္းမွာ၊ ေၾကာက္စရာအေကာင္းဆံုးစနစ္အၿဖစ္ရွိခဲ့ပါတယ္။ ဒီစနစ္ဆိုး
Fascism ဟာ အမ်ိဳးသားေရး၀ါဒကိုတရားလြန္သံုးစြဲၾကရင္းကေနအစြန္းေရာက္ခဲ့ၾကရတယ္လို့၊ သမိုင္းက ဆိုပါတယ္။ ဆန္းသစ္တဲ့ဆိုရွယ္လစ္စနစ္တေခတ္ဆန္းခဲ့တဲ့ Socialist နဲ့ Commiunist ႏိုင္ငံသမိုင္းေၾကာင္း ေတြမွာလည္း လက္၀ဲစြန္း၀ါဒီတယူသန္မွုဟာ အာဏာရွင္ဆန္တဲ့အစိုးရအုပ္ခ်ဳပ္မွုစနစ္ကိုေရာက္ေစပါတယ္ လို့ဆိုၾကၿပန္ပါတယ္။ ဥပမာ -စတကာလင္ရဲ့ဆိုဗီယက္၊ ဟိုခ်ီမင္းရဲ့ဗိယက္နမ္၊ ကပ္စ္ထရိုရဲ့က်ဴဘား တို့ဟာ နမူနာယူစရာေတြပါ။ ဒီအတြက္အဲ့ဒီႏိုင္ငံေတြဟာသမိုင္းမွာ Facism နဲ့အလားသ႑ာန္တူတဲ့Totalitarian အာဏာရွင္စနစ္ အၿဖစ္သမိုင္းမွာတည္ခဲ့တည္ေနဆဲၿဖစ္ပါတယ္။ အမ်ိဳးသားေရးစကားလံုးသံုးရင္းက ေန authoritarian state လို့ေခၚတဲ့အက်ြင္းမဲ့အာဏာရွင္ စနစ္ကို ထူေထာင္မိမွန္းမသိထူေထာင္ရာကေန စၾကတာပါဘဲ။ ဒီအတြက္ႏိုင္ငံေရးသိပၸံပညာရွင္ေတြက အမ်ိဳးသားေရး၀ါဒအလြန္အက်ြံယံုၾကည္အားေပး မွုကိုၾကီးစြာစိုးရိမ္ၾကရတာပါ။ Ultra-nationalism နဲ့ Liberalism တို့ဟာ မဟာရန္သူေတြပါ။
ဒါဆိုရင္လက္ရွိအေမရိကႏိုင္ငံရဲ့ America First ဆိုတဲ့ေၾကြးေၾကာ္ခ်က္နဲ့သမၼတၿဖစ္လာတဲ့ Donald Trump အမွတ္မထင္အႏိုင္ရရွိေရးကိုၿဖစ္ေပၚေစခဲ့တဲ့ (၂၀၁၆) ႏို၀င္ဘာအေထြေထြေရြးေကာက္ခဲ့တဲ့မဲဆႏၵရွင္ေတြရဲ့ သေဘာထင္ဟပ္မွုေတြကိုေလ့လာၾကည့္ၾကရေအာင္။ (ဒီဆန္းစစ္ေမးၿမန္းခ်က္ေတြကို မဲေပးခြင့္ရွိသူေရာမဲေပး ခြင့္မရွိေသာ္လည္း၊ အေမရိကေရြးေကာက္ပြဲကိုေတာက္ေလ်ွာက္ေလ့လာၾက တဲ့ၿမန္မာတိုင္းရင္းသားၿပည္တြင္း ၿပည္ပပုဂိၢဳလ္မ်ားရဲ့သေဘာထားေတြအေပၚမွာအေၿခခံထားပါတယ္။)
Hillary Clinton ကိုေထာက္ခံမဲေပးၾကသူေတြ -
(က) ၿမန္မာႏိုင္ငံသားအားလံုးကတခဲနက္ေထာက္ခံေသာ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ႏွင့္ရင္းႏွီးၾကြမ္း၀င္မွု ႏွင့္၊ ၿမန္မာၿပည္တြင္းေရးတြင္အားတက္သေရာ္ပါ၀င္ပါတ္သက္မွုေၾကာင့္၊
(ခ) တိုးတက္ဆန္းသစ္ေသာအၿမင္၀ါဒရွိသည္ဟုယူဆမွု၊
(ဂ) ၿမန္မာ့စီးပြားေရးႏွင့္ဖြံ့ၿဖိဳးတိုးတက္မွုကို ပံ့ပိုးေပးႏိုင္သည့္အလားအလာေကာင္းမ်ားရွိသည္ဟူေသာ ေမ်ွာ္လင့္ခ်က္၊
(ဃ) ၿမန္မာကဲ့သို့ေသာလူမ်ိဳးစုငယ္မ်ားကိုအေရးေပးသည္ဟုယံုၾကည္မွု၊
(င) ပထမဆံုးအမ်ိဳးသမီးသမၼတအၿဖစ္ကိုၿမင္ေတြ့လိုမွု၊
(စ) အေမရိကေရာက္ၿမန္မာမိသားစု၀င္တိုင္းလိုလိုအတြင္း၊ အစိုးရေထာက္ပံ့ေသာ က်န္းမာေရး၊ သက္ၾကီးရြယ္အိုခံစားခြင့္မ်ား၏အက်ိဳးခံစားခြင့္မ်ားကိုကာကြယ္ေစာင့္ေရွာက္ႏိုင္မည္ဟုထင္ၿမင္မွု၊
Donald Trump ကိုေထာက္ခံမဲေပးၾကသူေတြ -
(က) ထူးၿခားသည့္အခ်က္တခုကား၊ Donald Trump အေရြးေကာက္ခံရသည့္သတင္းထြက္လ်င္ထြက္ခ်င္း၊ အလ်င္အၿမန္ေထာက္ခံၾကသူၿမန္မာမ်ားအတြင္းတြင္၊ ယခင္လမ္းစဥ္ပါတီေခတ္အဆံုးသတ္အာဏာလက္လႊတ္ ခဲ့ၾကရေသာ အုပ္ခ်ဳပ္သူအထည္ၾကီးပ်က္မ်ားႏွင့္ပါတ္သက္ရာအသိုင္းအ၀ိုင္းမ်ား၊ စစ္အုပ္ခ်ဳပ္ေရးကာလ (“န၀တ” ႏွင့္ “နအဖ” ေခတ္အဆက္ဆက္ႏွင့္လက္ရွိစစ္ဗိုလ္ခ်ဳပ္အေတာ္မ်ားမ်ား) ကထိပ္ဆံုးမွပါခဲ့သည္ကို ေတြ့ရသည္။
(ခ) မိမိတို့ေပးေဆာင္ရေသာအခြန္အေကာက္မ်ားကိုတရားမ၀င္အပါအ၀င္၊ တရား၀င္ေရာက္ရွိလာၿပီး ကနဦး ခံစားခြင့္မ်ားၿဖစ္ေသာ Food Stamp/Medicaid အပါအ၀င္အစိုးရအေထာက္အပံ့မ်ိဳးစံုတို့ကိုရရွိ ခံစားေနၾကရ သူေတြထံေပးေနရၿခင္းကိုမႏွစ္ၿမိဳ့ႏိုင္ၾကၿခင္း။ ထိုအထဲတြင္ refugees မ်ားအၿဖစ္ေရာက္ရွိလာၾကသူမ်ား၏ အေၿခခ်ေၿပာင္းေရႊ့ေနထိုင္မွုကို ကူညီလုပ္ကိုင္ေပးရင္းႏွင့္မွ၊ ယင္းသို့အေထာက္အပံ့မ်ားခံစားေနရသည္ ကိုၿမင္ ေတြ့ရၿပီး၊ တရားမွ်တမွုမရွိေသာခံစားေနရမွုဟုသတ္မွတ္ၾကၿခင္း။
(ဂ) မိမိတို့အေပၚၾသဇာလႊမ္းမိုးမွုမ်ားေသာ ဘာသာေရး၊ ကြန္ၿမဴနတီေခါင္းေဆာင္မ်ား၏အတင္းအက်ပ္ မဲေပးခိုင္းမွု၊ ေသြးေဆာင္မွုမ်ားကိုလည္းေတြ့ရသည္။ ထိုဘာသာေရးဆိုင္ရာအဖြဲ့အစည္းမ်ား၏အၾကီးအကဲ အခ်ိဳ့တို့ကမိမိတို့အဖြဲ့အစည္းေငြေၾကးပံ့ပိုးမွုမ်ားပိုမိုရရွိေစေရးဟူေသာအေမွ်ာ္အၿမင္မ်ားၿဖင့္ သမၼတ Trump ကိုေထာက္ခံၾကသူေတြၿဖစ္သၿဖင့္မိမိတို့အဖြဲ့အစည္း၀င္(အမ်ားအားၿဖင့္ ႏိုင္ငံေရးနားမလည္ၾကသူေတြ) မ်ားကို၊ လွည့္ဖ်ားစည္းရံုးေသြးေဆာင္မွုမ်ားၿပဳလုပ္ၾကသည္ကိုေတြ့ရသည္။
(ဃ) သမၼတ Trump ၏မူ၀ါဒမ်ားသည္၊ မကၠဆီကင္မ်ားႏွင့္မူဆလင္မ်ားကိုသာ အဓိကပစ္မွတ္ထား၍၊ မိမိတို့အာရွႏိုင္ငံသားမ်ားကို အားေပးေထာက္ပံ့မည္ဟုထင္ၿမင္ယူဆၾကၿခင္း။
(င) မူဆလင္၀ါဒီမ်ားအားလံုးကိုစစ္ေသြးၾကြ အၾကမ္းဖက္၀ါဒီဟုတရားေသသတ္မွတ္ၾကၿခင္း။
ဒီေလ့လာခ်က္ေတြကို(၂)လတာစုေဆာင္းၿပီး၊ ဆန္းစစ္ၾကည့္တဲ့အခါ၊ သမၼတTrump ဟာၿမန္မာအပါအ၀င္ႏိုင္ငံ တကာအေပၚေထာက္ပံ့ကူညီမွုမ်ားတနည္းမဟုတ္၊ တနည္းနည္းနဲ့ အေႏွးနဲ့အၿမန္ဆိုသလို ေလွ်ာ့ခ်ၿခင္းရုတ္ သိမ္းၿခင္းမ်ားကိုသူ့ကိုအပ္ႏွင္းထားတဲ့အာဏာထဲကေနလုပ္ဖို့သႏၷိဌာန္ခ်ထားတယ္ဆိုတာေသၿခာသေလာက္ ၿဖစ္ေနပါတယ္။ လက္ရွိၿမန္မာႏိုင္ငံဟာအေမရိကအပါအ၀င္အေနာက္ႏိုင္ငံမ်ားရဲ့ direct investment နဲ့ professional assistances ေတြကိုေတာင့္တေနရတဲ့အဆင့္မွာရွိပါတယ္။ အိမ္နီးခ်င္း တရုတ္နဲ့ ရုရွႏိုင္ငံတို့ရဲ့ “အေၿပာသာရွိၿပီးလက္ကပါမလာ”တဲ့အေထာက္အပံ့မ်ိဳးေတြကိုထပ္ဖန္တလဲလဲၾကံဳေတြ့ၿပီးၿဖစ္ေနပါၿပီ။ ဒီမိုကေရစီသက္တမ္းႏုခ်ိန္ၿမန္မာႏိုင္ငံရဲ့ႏိုင္ငံေရး/စီးပြားေရးခ်န္ခြင္လွွ်ာတည္ၿငိမ္မွု ဟာ အေမရိကရဲ့ၾကားကန္ မွုအေပၚအေတာ္အတန္တည္မွီေနေၾကာင္းကို၊ အၿငိမ္းစားသမၼတၾကီး ဦးသိန္းစိန္က သက္ေသေကာင္းေကာင္း ၾကီးထူသြားခဲ့ပါတယ္။
ခုအခ်ိန္မွာေတာ့ အေမရိကေရာက္ၿမန္မာအသိုင္းအ၀ိုင္းဟာ၊ အေမရိကႏိုင္ငံအတြင္းမိမိတို့ဘ၀တည္ၿငိမ္ ေအးခ်မ္းၿပီး၊ လံုၿခံဳစိတ္ခ်ရေသာလူမွုဘ၀ရရွိေရးကိုအာရံုစိုက္ၾကရေတာ့မယ့္အခ်ိန္ၿဖစ္ေနပါတယ္။ သမၼတ Trump ရဲ့ထပ္ဖန္တလဲလဲရည္ညႊန္းေၿပာဆိုခ်က္ေတြၿဖစ္တဲ့ “You Chinese…” ဆိုတဲ့ေ၀ါဟာရစကားဟာ က်ြန္ေတာ္တို့ၿမန္မာမ်ားကိုလည္းရည္ညႊန္းေၾကာင္း (ထပ္ေလာင္း) အသိေပးပါရေစ။ ၾကားမညပ္မိၾကပါေစနဲ့။ အေၿပာအဆိုအေနအထိုင္သတိရွိၾကဘို့ အထူးလိုအပ္ခ်ိန္ၿဖစ္ပါတယ္…..လို့။ ။